Εργάστηκε σχεδόν 50 χρόνια στη Wall Street –Τα βασικά μαθήματα που αποκόμισε για τα οικονομικά

Όταν ο Χάουαρντ Σίλβερμπλατ ξεκίνησε την καριέρα του στη Wall Street, ο δείκτης S&P 500 βρισκόταν στις 99,77 μονάδες. Την εβδομάδα πριν από τη συνταξιοδότησή του, ο βασικός αμερικανικός δείκτης είχε ενισχυθεί κατά 70 φορές, φτάνοντας τις 7.000 μονάδες.

Η αύξηση είναι εντυπωσιακή, αν και όχι απαραίτητα απρόσμενη, δεδομένου ότι ο Σίλβερμπλατ ξεκίνησε την πορεία του στις 17 Μαΐου 1977.

Τον Ιανουάριο, έπειτα από σχεδόν 49 χρόνια στη Standard & Poor’s, σημερινή S&P Dow Jones Indices, αποχώρησε από έναν οργανισμό με τον οποίο ταυτίστηκε. Στη Wall Street θεωρείται «ζωντανός θρύλος»: αναλυτής με βαθιά γνώση της αγοράς, σταθερό σημείο αναφοράς για τους δημοσιογράφους και αυθεντία στα στατιστικά δεδομένα.

Η διαδρομή του, που εκτείνεται σε περιόδους ευφορίας και κρίσεων αλλά και σε μια συνολική μεταμόρφωση του τρόπου επένδυσης, του δίνει μια σπάνια οπτική για τα μαθήματα που μπορεί να πάρεις κανείς από τις αγορές. Όταν ξεκίνησε, ο Dow Jones κινούνταν στις 900 μονάδες. Μία εβδομάδα μετά τη συνταξιοδότησή του, ο ιστορικός δείκτης ξεπέρασε τις 50.000 μονάδες.

Ο Σίλβερμπλατ, με καταγωγή από το Μπρούκλιν της Νέας Υόρκης, μίλησε στο CNN για όσα έμαθε όλα αυτά τα χρήματα που ασχολήθηκε με τα χρηματοοικονομικά και έδωσε τις δικές του συμβουλές.

Να γνωρίζετε πόσο ρίσκο αντέχετε

«Πρέπει να ξέρετε τι αγοράζετε και ποιους κινδύνους αναλαμβάνετε», τονίζει.

Σήμερα υπάρχουν λιγότερες εισηγμένες εταιρείες σε σχέση με τη δεκαετία του ’70. Ωστόσο, οι επενδυτικές επιλογές είναι αμέτρητες: ETFs, παράγωγα και σύνθετα προϊόντα που μπορούν να αγοραστούν και να πωληθούν σε δευτερόλεπτα. Αυτό καθιστά ακόμη πιο κρίσιμη τη συνειδητή τοποθέτηση κεφαλαίων.

Τα ιστορικά υψηλά στους δείκτες αποτελούν ευκαιρία επανεξέτασης του χαρτοφυλακίου. «Είμαι ακόμη ευθυγραμμισμένος με τους στόχους μου ή η άνοδος της αγοράς τις έχει αλλοιώσει; Θέλω να τις επαναφέρω;» διερωτάται. «Πρέπει να γνωρίζεις την ανοχή σου στον κίνδυνο και τις ανάγκες ρευστότητας».

Να μαθαίνεις διαρκώς και να έχεις ανοιχτό μυαλό

Ο ίδιος θυμάται ότι η σχέση του με τους αριθμούς ξεκίνησε από νωρίς, επηρεασμένος από τον πατέρα του, φοροτεχνικό στο επάγγελμα. «Η πρώτη μου δουλειά, στα επτά ή οκτώ μου, ήταν να βάζω σε σειρά επιταγές στο σπίτι», αναφέρει.

Μετά την αποφοίτησή του από το Πανεπιστήμιο Syracuse, εντάχθηκε σε πρόγραμμα εκπαίδευσης της S&P στο Μανχάταν στα τέλη της δεκαετίας του ’70 και παρέμεινε εκεί μέχρι το τέλος της καριέρας του.

Οι μεγαλύτερες αλλαγές που βίωσε σχετίζονται με την τεχνολογία και την ταχύτητα διάχυσης της πληροφορίας. Σήμερα, δέκα αμερικανικές εταιρείες αποτιμώνται πάνω από 1 τρισ. δολάρια, εκ των οποίων οι οκτώ ανήκουν στον τεχνολογικό κλάδο.

Σημασία έχουν τα ποσοστά, όχι οι μονάδες

Η επίτευξη των 50.000 μονάδων από τον Dow αποτελεί ορόσημο. Ωστόσο, ο Σίλβερμπλατ υπενθυμίζει μια βασική μαθηματική αλήθεια: άνοδος 1.000 μονάδων από τις 49.000 στις 50.000 αντιστοιχεί σε μεταβολή μόλις 2%. Αντίθετα, η κίνηση από τις 1.000 στις 2.000 μονάδες ισοδυναμεί με αύξηση 100%.

Το μάθημα είναι σαφές: οι επενδυτές οφείλουν να εστιάζουν στις ποσοστιαίες μεταβολές και όχι στις απόλυτες μονάδες.

Παρότι μακροπρόθεσμα οι αγορές τείνουν να κινούνται ανοδικά, η ιστορία διδάσκει ότι οι περίοδοι ευφορίας συνοδεύονται από κινδύνους.

Ο ίδιος δεν ξεχνά τη «Μαύρη Δευτέρα» της 19ης Οκτωβρίου 1987, όταν ο S&P 500 κατέγραψε πτώση 20,47% σε μία ημέρα, τη μεγαλύτερη ημερήσια υποχώρηση στην ιστορία. «Ήταν σοκ, τόσο ως αναλυτής όσο και ως επενδυτής», λέει, σημειώνοντας με χιούμορ ότι δεν έχασε χρήματα εκείνη την ημέρα, καθώς είχε ρευστοποιήσει το χαρτοφυλάκιό του λίγες ημέρες νωρίτερα.

Αργότερα, η κατάρρευση της Lehman Brothers και της Bear Stearns στην κρίση του 2008 αποτέλεσε ακόμη μία καθοριστική στιγμή.

«Δεν είναι τόσο θέμα να κερδίζεις στις καλές εποχές», επισημαίνει. «Το ζητούμενο είναι να διατηρείς το κεφάλαιό σου στις κακές».

Οι συντάξεις εξαρτώνται περισσότερο από τις αγορές

Η μετάβαση από τα παραδοσιακά συνταξιοδοτικά προγράμματα καθορισμένων παροχών, όπου ο εργαζόμενος λάμβανε μια εγγυημένη σύνταξη, στα 401(k) και στους ατομικούς λογαριασμούς συνταξιοδότησης έχει μεταφέρει μεγαλύτερη ευθύνη στους ίδιους τους επενδυτές. Τα 401(k) είναι εργοδοτικά συνταξιοδοτικά προγράμματα στις ΗΠΑ, στα οποία ο εργαζόμενος επενδύει μέρος του μισθού του σε αγορές μετοχών και ομολόγων, αναλαμβάνοντας ο ίδιος τον επενδυτικό κίνδυνο.

Ο Σίλβερμπλατ αποχωρεί με σύνταξη και 401(k), ωστόσο για τη μεγάλη πλειονότητα των Αμερικανών η επενδυτική διαχείριση αποτελεί πλέον τη βασική πηγή συνταξιοδοτικής ασφάλειας. Σύμφωνα με στοιχεία της Federal Reserve, οι άμεσες και έμμεσες τοποθετήσεις σε μετοχές, μέσω αμοιβαίων κεφαλαίων ή συνταξιοδοτικών προγραμμάτων, αντιστοιχούσαν στο 45% των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων των νοικοκυριών το β’ τρίμηνο του 2025, το υψηλότερο ποσοστό που έχει καταγραφεί.

«Ο κίνδυνος είναι παράγοντας που συχνά υποτιμάται», σημειώνει. «Όλοι θέλουμε την άνοδο. Το ερώτημα είναι πώς θα αντιδράσουμε στην πτώση».

Και λίγος χρόνος για τον εαυτό μας

Στη συνταξιοδότηση, ο Σίλβερμπλατ σχεδιάζει να διαβάσει περισσότερο, μεταξύ άλλων έργα του Σαίξπηρ,να παίξει περισσότερο σκάκι, να παρακολουθήσει διαλέξεις στο τοπικό οικονομικό του κλαμπ και ίσως να δοκιμάσει το γκολφ.

«Ήμουν σπασίκλας από μικρός», λέει χαμογελώντας. «Και όχι μόνο των αριθμών, ήμουν και αρχηγός της σχολικής ομάδας σκακιού».

Το σίγουρο είναι ότι οι 60 ώρες εργασίας την εβδομάδα ανήκουν στο παρελθόν.

Με πληροφορίες από το CNN