Εξάρχου: Οι μεγάλοι κίνδυνοι για την αγορά, τα νοικοκυριά και τις επενδύσεις

Τους μεγάλους κινδύνους που μπορούν να επηρεάσουν το ιδιαίτερα θετικό για την Ελλάδα επενδυτικό κλίμα ανέδειξε ο Αλέξανδρος Εξάρχου, Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου AKTOR, στο 6ο Thessaloniki Metropolitan Summit που διοργανώνει το powergame.gr σε συνεργασία με τον Economist.

Όπως αναφέρεται στο δημοσίευμα του powergame.gr, ο κ. Εξάρχου υπογράμμισε ότι ο πόλεμος στο Ιράν ανεβάζει ήδη τις τιμές του ευρωπαϊκού φυσικού αερίου στην Ευρώπη και μπορεί να οδηγήσει σε ακόμη υψηλότερες τιμές, με άμεσες συνέπειες για τον πληθωρισμό, τα επιτόκια, αυξάνοντας το κόστος του χρήματος και περιορίζοντας τις επενδύσεις σε όλη την Ευρώπη άρα και στην Ελλάδα. Όπως είπε, εδώ και περίπου οκτώ μήνες, ο ίδιος  προειδοποιούσε για τις επερχόμενες αρνητικές εξελίξεις στην ευρωπαϊκή αγορά φυσικού αερίου, ενώ πριν από 6 μήνες διατύπωνε την εκτίμηση ότι η τιμή του TTF στην Ευρώπη θα μπορούσε να φτάσει στα 85 ευρώ – επίπεδα που πλέον πλησιάζει.

«Φοβούμαι ότι ήμουν πάρα πολύ αισιόδοξος», ανέφερε, σημειώνοντας ότι η τιμή βρίσκεται ήδη στα 75 ευρώ στις αρχές Σεπτεμβρίου. Με βάση την εξέλιξη της αγοράς, ο κ. Εξάρχου εκτίμησε ότι πλέον τα 110 ευρώ μπορεί να αποτελούν πιο ρεαλιστικό σενάριο από τα 85 ευρώ. «Σήμερα που μιλάμε, η πρόβλεψη που είχα πριν από έξι μήνες για 85 ευρώ είναι τόσο κοντά που φοβάμαι ότι τα 110 ευρώ είναι πιο ρεαλιστικό από το 85 ευρώ», σημείωσε.

Αύξηση επιτοκίων, ενεργειακή κρίση, πολιτική αστάθεια

Σύμφωνα με τον ίδιο, η εξέλιξη αυτή θα εντείνει τις πληθωριστικές πιέσεις και θα ενισχύσει την τάση για αύξηση των επιτοκίων.

«Η τάση που υπάρχει για την αύξηση των επιτοκίων θα μεγαλώσει», εκτίμησε, προειδοποιώντας ότι μια σημαντική άνοδος του κόστους θα μπορούσε να περιορίσει το ενδιαφέρον των ξένων επενδυτών για την Ελλάδα, σημειώνεται στο ρεπορτάζ του powergame.gr.

«Όταν αυξηθούν πολύ τα επιτόκια, φοβούμαι ότι θα μειωθεί πάρα πολύ το ενδιαφέρον κάποιων ξένων να επενδύσουν στην Ελλάδα. Και αυτός είναι για μένα ένας από τους μεγάλους κινδύνους», τόνισε.

Ένας ακόμη μεγάλος κίνδυνος, σε συνδυασμό με την ενεργειακή κρίση, είναι κατά τον κ. Εξάρχου η πολιτική αστάθεια. Όπως εξήγησε, ένας πληθωριστικός χειμώνας με υψηλές τιμές ενέργειας κινδυνεύει να έχει ισχυρές πιέσεις στην καθημερινότητα των νοικοκυριών με αποτέλεσμα σοβαρές πολιτικές επιπτώσεις.

Ειδικότερα, ο επικεφαλής του ομίλου AKTOR αναφέρθηκε στο ενδεχόμενο ο μέσος καταναλωτής να βρεθεί αντιμέτωπος με πολύ υψηλό κόστος καυσίμων. «Εάν, συνεπεία της πληθωριστικής πίεσης του χειμώνα, έχουμε εδώ μια οικονομική κρίση σε επίπεδο μακροοικονομίας, δηλαδή πάει ο μέσος άνθρωπος να βάλει βενζίνη και θα πληρώνει 2,5-3 ευρώ το λίτρο, θα έχουμε πολιτικές επιπτώσεις που με φοβίζουν», ανέφερε.

Η καλύτερη περίοδος για ξένα κεφάλαια

«Καλύτερη περίοδο από πλευράς ενδιαφέροντος ξένων κεφαλαίων να επενδύσουν στην Ελλάδα και να αναλάβουν ελληνικό κίνδυνο επενδύοντας σε μετοχές και όχι σε ομόλογα δεν έχω ξαναδεί», ανέφερε ο Αλέξανδρος Εξάρχου, απαντώντας σε ερώτημα σχετικά με την αύξηση μετοχικού κεφαλαίου και την έκδοση ομολογιακού δανείου με τα οποία ο όμιλος σήκωσε μέσα στο καλοκαίρι  κεφάλαια ύψους σχεδόν 1 δισ. ευρώ για να χρηματοδοτήσει τα επενδυτικά του σχέδια.

Κατά τον ίδιο, η εξέλιξη αυτή αποτελεί αποτέλεσμα της μεγάλης αλλαγής στην αντίληψη των διεθνών επενδυτών για την ελληνική οικονομία.

«Καταφέραμε με έναν τρόπο ο οποίος είναι, ομολογώ, εντυπωσιακός, να αναστρέψουμε τις αντιλήψεις για την ελληνική οικονομία και ξαφνικά να εμφανίζεται η Ελλάδα ως ένας τόπος ο οποίος όχι μόνο προσελκύει ξένες επενδύσεις, αλλά γίνονται και με κίνδυνο επενδυτή», ανέφερε.

Όπως εξήγησε, η διαφορά μεταξύ της προσέλκυσης δανειακών κεφαλαίων και της συμμετοχής ξένων επενδυτών στο μετοχικό κεφάλαιο είναι ουσιαστική. «Το να εκδώσει κανείς ομόλογο έχει έναν κίνδυνο περισσότερο περιορισμένο. Το να αναλάβει τον κίνδυνο της συμμετοχής σε μετοχικό κεφάλαιο είναι η πραγματική διάθεση κάποιου επενδυτή να επενδύσει», σημείωσε.

Η επόμενη ημέρα μετά το RRF

Ο κ. Εξάρχου συνέδεσε την εξέλιξη αυτή με το μεγάλο ερώτημα που αφορά την δυναμική ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας μετά την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Όπως υποστήριξε, η ελληνική οικονομία έχει πλέον αποκτήσει την ανθεκτικότητα που απαιτείται ώστε να προσελκύει ιδιωτικά κεφάλαια και να στηρίζεται περισσότερο στις ιδιωτικές επενδύσεις.

«Η οικονομία έχει αποκτήσει εκείνη την αντοχή που απαιτείται εξαιτίας του RRF και άλλων πραγμάτων, ώστε να προσελκύσει και ιδιωτικά κεφάλαια και να μπορεί να στηριχθεί πλέον σε ιδιωτικές επενδύσεις», τόνισε.

Κατά τον ίδιο, αυτή είναι και η διαδικασία μέσω της οποίας μπορεί να αλλάξει το παραγωγικό μοντέλο της χώρας. «Έτσι αλλάζει. Πώς αλλάζει; Αποκτά η οικονομία δικά της πόδια στην πραγματικότητα από ιδιωτικές επενδύσεις», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο επικεφαλής του AKTOR υπογράμμισε ότι η Ελλάδα, ως μικρή οικονομία με περιορισμένες δυνατότητες κρατικών επενδύσεων, χρειάζεται την προσέλκυση ξένων κεφαλαίων για να συνεχίσει την αναπτυξιακή της πορεία. Παράλληλα, προειδοποίησε ότι η θετική αυτή εικόνα δεν θα πρέπει να θεωρείται δεδομένη, καθώς υπάρχουν σημαντικοί κίνδυνοι που μπορούν να επηρεάσουν το επενδυτικό κλίμα.

Μετά από ερώτηση για την επόμενη ημέρα του RRF και τις πιθανές επιπτώσεις από ένα νέο κύμα ενεργειακών και πληθωριστικών πιέσεων, ο κ. Εξάρχου εκτίμησε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση θα χρειαστεί τελικά να προχωρήσει σε ένα νέο κοινό χρηματοδοτικό εργαλείο. Όπως είπε, ο μόνος τρόπος για να αντιμετωπιστεί η πληθωριστική πίεση που μπορεί να προκύψει από την ενεργειακή κρίση είναι η έκδοση ενός ευρωομολόγου.

Βλέπει ευρωομόλογο

«Το RRF δεν ήταν κάτι ουσιωδώς διαφορετικό από ευρωομόλογο», σημείωσε.

Μάλιστα, προέβλεψε ότι προς το τέλος του έτους ή στις αρχές του επόμενου η Ευρωπαϊκή Ένωση θα αναγκαστεί να προχωρήσει σε ένα νέο αντίστοιχο εργαλείο.

«Εγώ προβλέπω ότι αργά μεν, δηλαδή στο τέλος του χρόνου, αρχές του επομένου, θα υποχρεωθεί η Ευρωπαϊκή Ένωση να προχωρήσει σε ένα νέο RRF, όπως θέλετε, πείτε το, πείτε το νέο RRF, πείτε το ευρωομόλογο, πείτε το με όποια άλλη φρασεολογία επιθυμείτε, αλλά η ουσία θα είναι η ίδια», ανέφερε. Κατά τον ίδιο, ένα τέτοιο εργαλείο θα μπορούσε να λειτουργήσει και ως μηχανισμός στήριξης της ιδιωτικής κατανάλωσης και, κατ’ επέκταση, της ευρωπαϊκής οικονομίας.

Παράλληλα, υπογράμμισε ότι το παράδειγμα της Ελλάδας δείχνει τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να αξιοποιηθεί η δημόσια στήριξη για να δημιουργηθεί η βάση προσέλκυσης ιδιωτικών κεφαλαίων.

«Ο τρόπος να στηριχθεί μια οικονομία είναι αυτός ακριβώς που έχει κάνει η Ελλάδα», σημείωσε, εξηγώντας ότι η οικονομία αξιοποίησε την επιδοτούμενη ιδιωτική κατανάλωση που συνδέθηκε με το RRF, ώστε να δημιουργήσει τη βάση για την προσέλκυση ιδιωτικών επενδύσεων.

Η Ελλάδα μπορεί να γίνει πύλη για το αμερικανικό LNG

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο κ. Εξάρχου στην ενεργειακή ασφάλεια και στον ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει η Ελλάδα μέσω του Κάθετου Διαδρόμου Φυσικού Αερίου.

Μετά από ερώτηση για την επέκταση του Κάθετου Διαδρόμου προς τη Σερβία και τη Βόρεια Μακεδονία και τον σχεδιασμό για την προμήθεια LNG, υπογράμμισε ότι πρόκειται για ζήτημα που υπερβαίνει τα όρια της επιχειρηματικής δραστηριότητας του AKTOR. «Το ξαναλέω, εγώ καθώς το αντιλαμβάνομαι για την Ελλάδα, είναι ένα θέμα εθνικό. Δεν περιορίζεται, αν θέλετε, στη φάση της επιχειρηματικής δικής μας δραστηριότητας, η οποία στην ουσία στηρίζει ένα εθνικό όραμα», ανέφερε.

Όπως εξήγησε, η δυνατότητα της Ελλάδας να λειτουργήσει ως πύλη για μεγάλες ποσότητες αμερικανικού LNG προς τα Βαλκάνια και την υπόλοιπη Ευρώπη έχει ιδιαίτερη γεωστρατηγική σημασία.

«Το να μπορέσει η Ελλάδα να καταστεί το μέσο με το οποίο θα περνά μεγάλες ποσότητες αμερικάνικου LNG προς τα Βόρεια και γενικώς προς την Ευρώπη είναι ένα γεωστρατηγικής φύσεως θέμα, εξαιρετικά σοβαρό για το ελληνικό κράτος», τόνισε.

Σύμφωνα με τον κ. Εξάρχου, η ανάπτυξη του Κάθετου Διαδρόμου, που ξεκινά από την Αλεξανδρούπολη και μπορεί να επεκτείνεται προς τα βόρεια, έως την Ουκρανία και άλλες αγορές, δίνει ουσιαστική υπόσταση στο συγκεκριμένο ενεργειακό σχέδιο.

«Είναι καλοδεχούμενο, εξαιρετικά σοβαρό θέμα και, κατά την ταπεινή μου γνώμη, δίνει υπόσταση», ανέφερε.

Ο επικεφαλής του AKTOR υποστήριξε ότι η Ευρώπη δεν έχει πλέον την πολυτέλεια να καθυστερεί στη σύναψη μακροχρόνιων συμβολαίων για την προμήθεια φυσικού αερίου.

Όπως εξήγησε, καθώς το ρωσικό φυσικό αέριο ουσιαστικά απαγορεύεται λόγω του πολέμου στην Ουκρανία, η Ευρώπη χρειάζεται να εξασφαλίσει ποσότητες και τιμές μέσω μακροχρόνιων συμφωνιών με Αμερικανούς προμηθευτές. «Δεν έχουμε άλλη επιλογή για μερικά χρόνια. Αυτό το οποίο, στην ουσία, ήταν προβλέψιμο, γιατί θα μπορούσαμε να είχαμε αντιδράσει και έξι μήνες πριν, θεραπεύεται με μακροχρόνιες συμφωνίες από τους Αμερικανούς, ώστε να διασφαλιστούν οι τιμές», σημείωσε.

Μάλιστα, επέμεινε ότι η Ευρώπη έχασε χρόνο, καθώς αν οι χώρες είχαν προχωρήσει εγκαίρως σε συμφωνίες 15 ή 20 ετών είχαν τη δυνατότητα να κλειδώσουν πολύ καλύτερες τιμές.

«Αν είχαν σπεύσει να κλείσουν μακροχρόνιες 20ετείς ή 15ετείς συμφωνίες με Αμερικανούς προμηθευτές 6 μήνες πριν, θα είχαν διασφαλίσει τιμές που σήμερα δεν είναι διαθέσιμες για κανέναν Ευρωπαίο», ανέφερε.

Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα έφερε τη συμφωνία που είχε κλείσει ο Όμιλος AKTOR με τη Venture Global εννέα μήνες νωρίτερα. Όπως είπε, τότε οι τιμές θεωρούνταν υψηλές, ενώ σήμερα η εικόνα έχει αντιστραφεί πλήρως.

«Όταν εμείς κλείσαμε μια συμφωνία με τη Venture Global 9 μήνες πριν, όλοι μας λέγανε ότι το αμερικάνικο LNG και οι τιμές που κλείσαμε ήταν πανάκριβες. Σας βεβαιώ ότι αυτή τη στιγμή η Venture Global, αν της δινόταν η δυνατότητα να κυρώσει αυτή τη συμφωνία, θα το έκανε εχθές», τόνισε. Όπως πρόσθεσε, πλέον είναι πολύ δύσκολο να βρεθούν Αμερικανοί προμηθευτές που να είναι διατεθειμένοι να συνάψουν αντίστοιχες μακροχρόνιες συμφωνίες 15 ή 20 ετών στις τιμές που είχαν εξασφαλιστεί τότε.

Η Ευρώπη δεν πρέπει να εξαρτηθεί ξανά από μία πηγή

Ο κ. Εξάρχου υπογράμμισε ότι η ενεργειακή στρατηγική της Ευρώπης δεν θα πρέπει να οδηγήσει σε μια νέα εξάρτηση από μία και μοναδική πηγή φυσικού αερίου. «Είναι ουσιώδες να γίνει αντιληπτό και στην Ελλάδα και στην Ευρώπη ότι η ανάγκη της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι να μην εξαρτηθεί ξανά από καμία μία πηγή παροχής φυσικού αερίου», τόνισε.

Σύμφωνα με τον ίδιο, εφόσον στο μέλλον καταστεί και πάλι διαθέσιμο το ρωσικό φυσικό αέριο, θα πρέπει να υπάρχει ισορροπία τόσο στις τιμές όσο και στις ποσότητες μεταξύ αμερικανικού LNG και ρωσικού φυσικού αερίου. «Όταν θα γίνει, θα πρέπει να υπάρχει μια ισορροπία και στις τιμές και στις ποσότητες μεταξύ αμερικάνικου LNG και ρωσικού φυσικού αερίου», ανέφερε.

Αναφερόμενος στον Όμιλο AKTOR, ο κ. Εξάρχου εξήγησε τη στρατηγική που υιοθέτησε για τη χρηματοδότηση του επενδυτικού προγράμματος, με βασική επιδίωξη τη διατήρηση μιας υγιούς κεφαλαιακής βάσης. Όπως εξήγησε, ο όμιλος επέλεξε να στηρίξει σημαντικό μέρος της ανάπτυξής του σε ίδια κεφάλαια, ώστε να διατηρεί χαμηλό τον δανεισμό και να έχει περιθώριο για τις επόμενες επενδύσεις.

Ο ΑKTOR έχει υγιή οικονομική βάση

«Πρέπει κανείς να επενδύει σε υγιή βάση. Δηλαδή τα δάνεια, είτε είναι με αναγωγή είτε χωρίς, δεν παύουν να είναι δάνεια», σημείωσε. Ο ίδιος χαρακτήρισε εσφαλμένη την αντίληψη ότι τα δάνεια χωρίς αναγωγή δεν πρέπει να υπολογίζονται στον συνολικό δανεισμό ενός ομίλου.

«Είτε με ή χωρίς αναγωγή, ένας όμιλος, παράδειγμα σαν και εμάς, δεν μπορεί να πει “αφήνω την τάδε δραστηριότητα να πτωχεύσει διότι δεν θα υποχρεωθώ να πληρώσω το δάνειο εγώ”», ανέφερε, υποστηρίζοντας ότι στην πράξη μια τέτοια λογική δεν μπορεί να αποτελέσει βάση για μια υγιή επιχειρηματική λειτουργία. «Αν θέλει κανείς μια πραγματικά υγιή βάση για να επενδύσει στο μέλλον, χρειάζεται να έχει ίδια κεφάλαια ψηλά και χαμηλό δανεισμό», τόνισε.

Στο πλαίσιο αυτό, όπως ο όμιλος AKTOR επέλεξε να αντλήσει 650 εκατ. ευρώ μέσω αύξησης μετοχικού κεφαλαίου και 300 εκατ. ευρώ μέσω ομολογιακού δανεισμού, με βάση ένα συγκεκριμένο σχέδιο επενδύσεων ύψους περίπου 3 δισ. ευρώ. Όπως εξήγησε, σήμερα η σχέση του συνολικού δανεισμού προς EBITDA βρίσκεται περίπου στο 1,6-1,8x, επίπεδο που, όπως τόνισε, παρέχει επαρκή κάλυψη.

Σε βάθος τριετίας, όταν θα έχουν πραγματοποιηθεί οι προβλεπόμενες επενδύσεις, ο δείκτης δανεισμού προς EBITDA για τον όμιλο δεν θα υπερβαίνει το 4x – που θεωρείται το διεθνώς αποδεκτό επίπεδο, αν και τις εταιρείες που δραστηριοποιούνται στις παραχωρήσεις, όπως ο AKTOR, μπορεί να θεωρηθεί ανεκτό ακόμη και το 5x.

«Πάνω από το 5x αρχίζουν και δημιουργούνται ζητήματα φερεγγυότητας. Δεν μπορεί λοιπόν να πει κανείς ότι επενδύει ή ότι έχει μια φερέγγυα εταιρεία εάν το σύνολο του δανεισμού της ξεπερνά  πέντε φορές το EBITDA», υπογράμμισε.

Ο κ. Εξάρχου εξήγησε ότι η προσπάθεια του ομίλου για την άντληση κεφαλαίων είχε ως στόχο να πείσει τη διεθνή επενδυτική κοινότητα για την χρηματοοικονομική ευρωστία και τις προοπτικές ανάπτυξης του AKTOR. «Για να μπορέσεις να σηκώσεις αυτά τα νούμερα, πρέπει να πείσεις τη διεθνή κοινότητα για δύο πράγματα. Πρώτον, ότι έχεις ένα μαγαζί το οποίο είναι solvent. Δεύτερον, ότι έχεις ένα μαγαζί το οποίο έχει προοπτική να βγάλει παραπάνω χρήματα», ανέφερε. Το τρίτο και σημαντικότερο, όπως είπε, είναι να διασφαλιστεί ότι η αξιοποίηση της μόχλευσης για τη χρηματοδότηση των επενδύσεων δεν θα οδηγήσει σε επιδείνωση της χρηματοοικονομικής θέσης του ομίλου.

Το επενδυτικό πλάνο σε βάθος τριετίας

Εφόσον η οικονομική και πολιτική σταθερότητα συνεχιστεί και δεν υπάρξει σοβαρή άνοδος του πληθωρισμού σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ο AKTOR έχει, όπως ανέφερε, συγκεκριμένο πλάνο για τα επόμενα χρόνια. «Έχουμε ένα συγκεκριμένο πλάνο στο μυαλό μας, το οποίο είναι ασφαλισμένο από άποψη χρηματοοικονομικής σταθερότητας, δηλαδή ώστε να διατηρούμε διαρκώς, όπως σας είπα, μια υγιή οικονομική βάση στη σχέση με τον δανεισμό μας και ταυτόχρονα να επενδύσουμε στους τομείς στους οποίους είπαμε ότι θα επενδύσουμε τα επόμενα τρία χρόνια», σημείωσε.

Στόχος, όπως πρόσθεσε, είναι σε ορίζοντα πενταετίας ο όμιλος να έχει διαμορφώσει εταιρικό EBITDA της τάξης των 700 εκατ. ευρώ.

Σε ερώτηση για την εφαρμογή του ευρωπαϊκού σχεδιασμού σχετικά με την απαγόρευση του ρωσικού φυσικού αερίου και το κατά πόσο υπάρχει πολιτική βούληση να τηρηθεί το χρονοδιάγραμμα, ο κ. Εξάρχου εμφανίστηκε επιφυλακτικός ως προς την ύπαρξη ενιαίας ευρωπαϊκής γραμμής.

«Το να πει κανείς ότι αυτή τη στιγμή η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει μια σαφή θέση στο θέμα που θέτετε, η απάντηση είναι όχι», ανέφερε. Όπως εξήγησε, υπάρχουν ακόμη κράτη-μέλη που επιθυμούν την ανατροπή της απαγόρευσης του ρωσικού φυσικού αερίου και την επιστροφή σε μια περίοδο φθηνότερου ρωσικού αερίου, ακόμη και αν αυτό συνεπάγεται τον κίνδυνο επανάληψης των προβλημάτων ενεργειακής εξάρτησης του παρελθόντος.

Παράλληλα, υπάρχει, όπως είπε, μια έντονη πολιτική σύγκρουση εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης ανάμεσα σε εκείνους που επιδιώκουν να αξιοποιήσουν τη σημερινή συγκυρία για να διαπραγματευτούν καλύτερους όρους με τις ΗΠΑ και να εξασφαλίσουν μελλοντικές τιμές και ποσότητες μέσω μακροχρόνιων συμβάσεων και σε εκείνους που επιχειρούν να εμποδίσουν μια τέτοια εξέλιξη.

Ο ίδιος εκτίμησε ότι η απαγόρευση του ρωσικού φυσικού αερίου δεν θα αρθεί στο άμεσο μέλλον αλλά ίσως αρκετά αργότερα. Η Ευρώπη, ωστόσο, πρόσθεσε, κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπη με περιορισμένη διαθεσιμότητα φυσικού αερίου και υψηλότερες τιμές, επαναλαμβάνοντας την κριτική του για τον αργό ρυθμό λήψης αποφάσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

«Όπως πάντα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, σας το ξαναλέω, αργούμε να πάρουμε αποφάσεις, δεν μπορούμε να συμφωνήσουμε για τα προφανή μεταξύ μας, με αποτέλεσμα να πληρώνουμε πολύ ακριβά στο τέλος πράγματα τα οποία, αν τα είχαμε προλάβει, αν είχαμε ενεργήσει εγκαίρως, ίσως τα πληρώναμε λιγότερο», τόνισε.

Κατέληξε, μάλιστα, επαναλαμβάνοντας την πρόβλεψή του ότι στο τέλος αυτής της διαδικασίας η Ευρώπη θα αναγκαστεί να καταφύγει σε ένα νέο ευρωομόλογο, προκειμένου να αντιμετωπίσει τις οικονομικές συνέπειες των εξελίξεων που σήμερα δεν αντιμετωπίζονται έγκαιρα.

Οι κατασκευές παραμένουν στον πυρήνα του AKTOR

Στο τελευταίο σκέλος της συζήτησης, με αφορμή την παράδοση του Μετρό Θεσσαλονίκης και τη διευρυμένη παρουσία του AKTOR στην αγορά των υποδομών, ο κ. Εξάρχου αναφέρθηκε στον ρόλο των κατασκευών και των παραχωρήσεων στη μελλοντική στρατηγική του ομίλου.

Όπως εξήγησε, οι παραχωρήσεις προσφέρουν μεγαλύτερη σταθερότητα στα έσοδα και μειώνουν τον κίνδυνο που συνδέεται με την είσπραξη των απαιτήσεων των κατασκευαστικών έργων. Παράλληλα, η πίεση που ασκεί ο χρηματοπιστωτικός τομέας στις εταιρείες συμβάλλει στο να ολοκληρώνονται τα έργα στον προβλεπόμενο χρόνο ή με μικρές καθυστερήσεις.

Ο ίδιος απέρριψε κατηγορηματικά την αντίληψη ότι οι εργολάβοι έχουν συμφέρον να καθυστερούν σκόπιμα τα έργα. «Είναι εσφαλμένη η αντίληψη που ακούω και διαβάζω κατά καιρούς ότι οι εργολάβοι στην Ελλάδα ή αλλού επιχειρούν να καθυστερήσουν τα έργα σκόπιμα. Είναι λάθος», ανέφερε.

Όπως εξήγησε, η καθυστέρηση ενός έργου λειτουργεί εις βάρος του ίδιου του εργολάβου, καθώς προκαλεί οικονομική ζημία στην εταιρεία και μεταθέτει χρονικά την είσπραξη των χρημάτων.

«Οι εργολάβοι βγάζουν χρήματα μόνο όταν το έργο εξελίσσεται ακριβώς όπως έχει αρχικώς προβλεφθεί», τόνισε, προσθέτοντας ότι μια καθυστέρηση συνεπάγεται σημαντική οικονομική ζημία για την εταιρεία, η οποία θα εισπράξει τα χρήματά της «κάποτε, άγνωστο πότε και άγνωστο πόσο».

Για τον λόγο αυτό, υποστήριξε ότι μεγάλα έργα δεν θα πρέπει να δημοπρατούνται εάν δεν έχουν προηγουμένως ολοκληρωθεί οι βασικές προϋποθέσεις για την ομαλή εκτέλεσή τους.

Όπως σημείωσε, θα πρέπει να έχει κλείσει το τεχνικό αντικείμενο, να έχουν διασφαλιστεί τα απαιτούμενα κεφάλαια για την κατασκευή και να έχουν ολοκληρωθεί οι διαδικασίες απαλλοτριώσεων.

«Δεν είναι δυνατόν να δημοπρατούνται έργα τα οποία δεν έχουν κλείσει το τεχνικό τους αντικείμενο, δεν έχουν διασφαλίσει χρήματα για την εκτέλεση του έργου και, τρίτον, δεν έχουν ολοκληρωθεί οι διαδικασίες απαλλοτριώσεων προκειμένου να μπορέσουν να εκτελέσουν το έργο», υπογράμμισε.

Κλείνοντας, ο κ. Εξάρχου ξεκαθάρισε ότι, παρά τη διεύρυνση των δραστηριοτήτων του ομίλου, οι κατασκευές θα παραμείνουν στον πυρήνα της στρατηγικής του AKTOR.

«Η κατασκευή δεν θα πάψει ποτέ να είναι στον πυρήνα των δραστηριοτήτων του AKTOR», ανέφερε, σημειώνοντας ότι οι υπόλοιπες δραστηριότητες του ομίλου θα κινούνται παράλληλα και, σε μεγάλο βαθμό, θα υποστηρίζονται από την κατασκευαστική δραστηριότητα.