Ανοίγει ο εμπορικός δρόμος για την Ινδία -Τι προσδοκά η Αθήνα
Από την περασμένη άνοιξη, όταν ο Αμερικανός πρόεδρος έκρουσε τα τύμπανα του πολέμου, κραδαίνοντας τη σημαία των εξοντωτικών δασμών, η Αθήνα κατέστησε στρατηγικό στόχο την αναζήτηση εναλλακτικών οικονομικών δεσμών, «βλέποντας»» προς τα Ανατολικά και συγκεκριμένα προς την Ινδία.
Η ταχύτητα των διαβουλεύσεων ΕΕ- Ινδίας, με τη συμφωνία δραστικού περιορισμού των δασμών στις ευρωπαϊκές εξαγωγές- κυρίως αυτοκίνητα- και η προοπτική της άμεσης υπογραφής μιας εμπορικής συμφωνίας ελεύθερων συναλλαγών, αν μη τι άλλο δικαιώνει τις επιλογές της Αθήνας, που πλέον καλείται να αξιοποιήσει το momentum.
Η ινδική οικονομία και οι διμερείς σχέσεις
Με ρυθμούς ανάπτυξης 6,5%, η ινδική οικονομία καθίσταται η 4η παγκόσμια δύναμη. Οι Ηνωμένες Πολιτείες να διατηρούν την αδιαφιλονίκητη πρωτοκαθεδρία στις εισαγωγές υπηρεσιών στην Ινδία, καλύπτοντας σχεδόν το 1/4 των συνολικών ινδικών εισαγωγών. Το γεγονός αυτό αντανακλά την εξάρτηση της ινδικής οικονομίας από αμερικανική τεχνογνωσία, πνευματικά δικαιώματα και εξειδικευμένες χρηματοοικονομικές υπηρεσίες που υποστηρίζουν το εγχώριο οικοσύστημα τεχνολογίας.
Ωστόσο, όπως σημειώνει η ετήσια Έκθεση του Γραφείου Οικονομικών κι Εμπορικών Υποθέσεων της ελληνικής πρεσβείας, η Ευρώπη, ως ενιαία οντότητα αποτελεί τον σημαντικότερο γεωγραφικό προμηθευτή υπηρεσιών της Ινδίας, με μερίδιο που αγγίζει το 33%. Ειδικά όσον αφορά στην Ελλάδα, η παρουσία της στον πίνακα των προμηθευτών (~0,45%) είναι στρατηγικής σημασίας καθώς αφορά σχεδόν αποκλειστικά τον τομέα των θαλάσσιων μεταφορών.
Το στοίχημα για την Ελλάδα είναι να μπορέσει να αξιοποιήσει το “άνοιγμα” της Ινδίας προς τα δυτικά, με τη χάραξη νέων εμπορικών οδών. Ο Οικονομικός Διάδρομος Ινδίας-Μέσης Ανατολής-Ευρώπης (IMEC - India-Middle East-Europe Economic Corridor), που ανακοινώθηκε στη Σύνοδο των G20 στο Νέο Δελχί το 2023, αποτελεί τη φιλόδοξη γεωοικονομική απάντηση της Ινδίας και της Δύσης στην κινεζική Πρωτοβουλία «Μία Ζώνη, Ένας Δρόμος» (BRI - Belt and Road Initiative).
Ο IMEC σχεδιάστηκε ως ένα πολυτροπικό δίκτυο πλοίων και σιδηροδρόμων (ship-to-rail) που θα συνδέει την Ινδία με την Ευρώπη μέσω των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, της Σαουδικής Αραβίας, της Ιορδανίας και του Ισραήλ. Στόχος είναι η μείωση του χρόνου μεταφοράς εμπορευμάτων κατά 40% και του κόστους logistics κατά 30% σε σύγκριση με τη συμβατική διαδρομή μέσω της Διώρυγας του Σουέζ .
Κι ο ρόλος της Ελλάδας; Αναγνωρίζεται ρητά στον σχεδιασμό του IMEC ως η στρατηγική «Πύλη της Ινδίας προς την Ευρώπη» και η σύνδεση με τον IMEC ανοίγει τον δρόμο για ινδικές επενδύσεις σε ελληνικές υποδομές logistics και ενέργειας (π.χ. αγωγοί καθαρού υδρογόνου που προβλέπονται στον σχεδιασμό του διαδρόμου).
Οι επενδύσεις και ο τουρισμός
Παρά το θετικό κλίμα που καλλιεργείται σε διμερές πολιτικό επίπεδο, οι ροές κεφαλαίων παραμένουν σε χαμηλά επίπεδα συγκριτικά με το μέγεθος και τη δυναμική των δύο οικονομιών. Η Ινδία εστιάζει στρατηγικά στην προσέλκυση επενδύσεων σε τομείς αιχμής, όπως οι ημιαγωγοί, η αμυντική βιομηχανία και η πράσινη ενέργεια. Για την Ελλάδα, σημαντικές ευκαιρίες αναδύονται στην τοποθέτησή της ως βασικού εταίρου της Ινδίας στην ευρωπαϊκή εφοδιαστική αλυσίδα και στις ψηφιακές υπηρεσίες.
Παρά τα χαμηλά λογιστικά μεγέθη, υπάρχει ουσιαστική δραστηριότητα από ελληνικές εταιρείες στην Ινδία, όπως η Pharmathen S.A. στον φαρμακευτικό κλάδο, η Alumil India στα συστήματα αλουμινίου και η Frigoglass, ενώ έντονο ενδιαφέρον καταγράφεται για περαιτέρω διείσδυση στους τομείς των τροφίμων (ελαιόλαδο, φέτα, κρασί) και των δομικών υλικών. Από την άλλη, η εικόνα των ινδικών επενδύσεων στην Ελλάδα είναι σαφώς πιο δυναμική, με το επενδυτικό απόθεμα να καταγράφει ιστορικό υψηλό, επιβεβαιώνοντας το αυξανόμενο ενδιαφέρον για υποδομές, logistics, ακίνητα, τεχνολογία, ενέργεια. Αναμφίβολα, η πιο εμβληματική επένδυση είναι η συμμετοχή της ινδικής GMR Airports Ltd. στην κοινοπραξία για την κατασκευή και διαχείριση του νέου Διεθνούς Αερολιμένα στο Καστέλι Κρήτης, ένα έργο συνολικού ύψους περίπου 850 εκατομμυρίων ευρώ.
Όσο για τον τουρισμό, όπως επισημαίνει η Έκθεση, οι αφίξεις από την Ινδία αυξήθηκαν κατά 18% φτάνοντας τις 53.000 (εκτίμηση 2024). Το γεγονός ότι η αύξηση αυτή επιτεύχθηκε χωρίς την ύπαρξη απευθείας αεροπορικής σύνδεσης, υπογραμμίζει την τεράστια δυναμική και τη λανθάνουσα ζήτηση που αναμένεται να απελευθερωθεί άμεσα. Συγκεκριμένα, η ανακοίνωση της έναρξης απευθείας πτήσεων από τις εταιρείες IndiGo και Aegean για το 2026 αποτελεί game-changer. Η εξέλιξη αυτή αναμένεται να εκτινάξει τις τουριστικές ροές και να διευκολύνει καθοριστικά την επιχειρηματική κινητικότητα, καλύπτοντας το σημαντικότερο κενό στη διμερή συνδεσιμότητα.