Aλλάζουν τα ταξίδια εντός Ευρώπης - Οι νέοι κανόνες που πρέπει να γνωρίζουν οι επιβάτες

Αλλάζει ο τρόπος που θα ταξιδεύουμε καθώς το νέο ψηφιακό σύστημα εισόδου-εξόδου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (EES) τίθεται σε πλήρη εφαρμογή από σήμερα στα σημεία εισόδου της ζώνης Σένγκεν, καλύπτοντας συνολικά 29 χώρες. Το σύστημα απαιτεί καταγραφή δακτυλικών αποτυπωμάτων, φωτογραφία και σάρωση διαβατηρίου για τους ταξιδιώτες από τρίτες χώρες.

Αν και η εφαρμογή του ξεκίνησε πιλοτικά από τον Οκτώβριο, εξακολουθούν να υπάρχουν τεχνικά ζητήματα, με αποτέλεσμα να μην λειτουργεί ακόμη πλήρως σε όλα τα σημεία ελέγχου.

Τι είναι το EES και πού εφαρμόζεται

Το EES (Entry/Exit System) είναι ένα ψηφιακό σύστημα που παρακολουθεί τις εισόδους και εξόδους πολιτών εκτός ΕΕ από τη ζώνη Σένγκεν. Στόχος του είναι η ενίσχυση της ασφάλειας και η καλύτερη διαχείριση των συνόρων.

Το σύστημα εφαρμόζεται σε 29 ευρωπαϊκές χώρες, μεταξύ των οποίων δημοφιλείς προορισμοί όπως η Γαλλία, η Ισπανία, η Πορτογαλία, η Ιταλία και η Ελλάδα.

Σταδιακά, το EES θα αντικαταστήσει τη χειροκίνητη σφράγιση διαβατηρίων από τους συνοριοφύλακες.

Καθυστερήσεις και προβλήματα στην εφαρμογή

Ήδη έχουν καταγραφεί μεγάλες ουρές σε ευρωπαϊκά αεροδρόμια, κυρίως λόγω τεχνικών δυσκολιών και εξοικείωσης των ταξιδιωτών με το νέο σύστημα.

Ειδικοί προειδοποιούν ότι οι καθυστερήσεις ενδέχεται να αυξηθούν σημαντικά σε περιόδους υψηλής τουριστικής κίνησης. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο προσωρινής αναστολής των ελέγχων EES σε περιπτώσεις έντονου συνωστισμού, τουλάχιστον έως τον Σεπτέμβριο.

Παράλληλα, ορισμένα μεγάλα αεροδρόμια, όπως αυτά του Μιλάνου και της Λισαβόνας, δεν έχουν ακόμη εντάξει πλήρως το σύστημα.

Πώς λειτουργεί το σύστημα για τους επιβάτες

Κατά την πρώτη χρήση του EES, οι ταξιδιώτες από τρίτες χώρες θα πρέπει να καταχωρούν τα βιομετρικά τους στοιχεία, ενώ το διαβατήριό τους θα σαρώνεται.

Στα αεροδρόμια, η διαδικασία γίνεται κατά την άφιξη. Ωστόσο, σε ορισμένες περιπτώσεις – όπως ταξίδια μέσω Eurostar, Eurotunnel ή φέρι από το Ντόβερ – ο έλεγχος πραγματοποιείται πριν την αναχώρηση.

Οι επιβάτες καλούνται να χρησιμοποιούν ειδικά μηχανήματα που:

• σαρώνουν το διαβατήριο
• καταγράφουν δακτυλικά αποτυπώματα
• τραβούν φωτογραφία

Επιπλέον, θα απαντούν σε βασικές ερωτήσεις σχετικά με το ταξίδι τους, όπως η διαμονή και η οικονομική επάρκεια.

Σημειώνεται ότι παιδιά κάτω των 12 ετών εξαιρούνται από τη λήψη δακτυλικών αποτυπωμάτων.

Η καταχώριση στο σύστημα θα ισχύει για τρία χρόνια, με επαλήθευση σε κάθε νέο ταξίδι.

ETIAS: Το επόμενο βήμα για τα ταξίδια στην ΕΕ

Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρά και στην εφαρμογή του ETIAS (European Travel Information and Authorisation System), ενός νέου συστήματος ταξιδιωτικής άδειας.

Το ETIAS θα αφορά πολίτες χωρών που δεν χρειάζονται βίζα για είσοδο στην ΕΕ και θα απαιτεί ηλεκτρονική αίτηση πριν το ταξίδι.

Η έναρξη του συστήματος αναμένεται στα τέλη του 2026, χωρίς να έχει οριστεί ακόμη συγκεκριμένη ημερομηνία.

Το κόστος της αίτησης θα ανέρχεται στα 20 ευρώ και θα έχει ισχύ τριών ετών. Άτομα κάτω των 18 και άνω των 70 ετών θα πρέπει να κάνουν αίτηση, αλλά δεν θα πληρώνουν τέλος.