Η Γη απέκτησε προσωρινά δεύτερο φεγγάρι: τι είναι ο αστεροειδής 2026 QQ8

Η Γη έχει αυτή τη στιγμή έναν ακόμη «συνοδό» εκτός από τη Σελήνη, ένα μίνι-φεγγάρι, όπως αποκαλείται από τους αστρονόμους.

Πρόκειται για τον αστεροειδή 2026 QQ8, ένα πολύ μικρό σώμα που παγιδεύτηκε από τη βαρύτητά της Γης και έχει μπει σε τροχιά γύρω από τον πλανήτη. Η παραμονή του όμως θα είναι σύντομη.

Ποιος τον ανακάλυψε και πότε

Ο αστεροειδής εντοπίστηκε από τον Ούγγρο αστρονόμο Κρίστιαν Σάρνετσκι, γνωστός για τον μεγάλο αριθμό αστεροειδών που έχει ανακαλύψει. Ο βράχος καταγράφηκε στις παρατηρήσεις του τον Αύγουστο και η επίσημη αναφορά του από το Κέντρο Ελασσόνων Πλανητών της Διεθνούς Αστρονομικής Ένωσης έγινε πρόσφατα, όπως αναφέρει η βρετανική The Independent.

Η ανακατασκευή της τροχιάς δείχνει ότι ο αστεροειδής «πιάστηκε» από τη βαρύτητα της Γης τον Απρίλιο, πολύ πριν γίνει αντιληπτός.

Πώς κινείται

Ο 2026 QQ8 ακολουθεί κανονικά δική του τροχιά γύρω από τον Ήλιο, που διαρκεί περίπου 359 ημέρες, σχεδόν όσο ένα δικό μας έτος, ενώ κάθε 10 χρόνια περίπου πλησιάζει αρκετά τη Γη.

Αυτή τη φορά η προσέγγιση ήταν αρκετά αργή και κοντινή, ώστε η Γη να τον «αιχμαλωτίσει» για λίγο:

• Θα ολοκληρώσει μιάμιση περιστροφή γύρω από τον πλανήτη μας.
• Θα διαφύγει το 2027 και θα επιστρέψει στη δική του πορεία γύρω από τον Ήλιο.
• Στο κοντινότερο σημείο της προσωρινής τροχιάς του θα απέχει περίπου 568.000 χιλιόμετρα, δηλαδή περίπου 1,5 φορά την απόσταση Γης–Σελήνης.

Είναι επικίνδυνος;

Όχι. Η διάμετρός του είναι μόλις περίπου 2 μέτρα. Ακόμη κι αν βρισκόταν σε πορεία σύγκρουσης με τη Γη, κατά πάσα πιθανότητα θα διαλυόταν στην ατμόσφαιρα. Επιπλέον η τροχιά του τον κρατά σε ασφαλή απόσταση.

Μπορώ να τον δω;

Πρακτικά όχι. Ένα αντικείμενο 2 μέτρων σε τέτοια απόσταση είναι εξαιρετικά αμυδρό και χρειάζεται επαγγελματικό εξοπλισμό για να παρατηρηθεί. Για τους ερασιτέχνες αστρονόμους, το πιο χρήσιμο είναι να παρακολουθούν τις ανακοινώσεις των αστρονομικών οργανισμών, γιατί τέτοια αντικείμενα συνήθως ανιχνεύονται μόνο από εξειδικευμένα προγράμματα έρευνας του ουρανού.

Δεν είναι ασυνήθιστο φαινόμενο

Τα προσωρινά μίνι-φεγγάρια είναι πιο συχνά απ' όσο νομίζουμε. Μελέτη του προηγούμενου έτους εκτιμά ότι γύρω από τη Γη μπορεί να υπάρχουν μέχρι και έξι τέτοια αντικείμενα ταυτόχρονα. Τα περισσότερα είναι τόσο μικρά και αμυδρά που περνούν απαρατήρητα.

Μερικά από αυτά ίσως προέρχονται από τη Σελήνη

Η πιο ενδιαφέρουσα πλευρά του θέματος είναι ότι κάποια μίνι-φεγγάρια ίσως είναι θραύσματα της ίδιας της Σελήνης, που εκτινάχθηκαν στο διάστημα μετά από πρόσκρουση.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ο Kamoʻoalewa, ένας αστεροειδής περίπου 40 μέτρων που ανακαλύφθηκε το 2016 και ακολουθεί τη Γη ως «οιονεί δορυφόρος». Το φάσμα του μοιάζει πολύ με αυτό των σεληνιακών δειγμάτων που έχουν υποστεί διαστημική φθορά, κάτι που ενισχύει την υπόθεση ότι προέρχεται από τη σελήνη.

Αν ισχύει, οι κρούσεις στη Σελήνη έχουν διασκορπίσει σημαντικά θραύσματα στο σύστημα Γης–Σελήνης. Αυτό βοηθά να κατανοήσουμε:

• από πού προέρχονται τα κοντινά στη Γη αντικείμενα (NEOs),
• πώς σχηματίζονται οι δορυφόροι των πλανητών,
• ποιοι πιθανοί κίνδυνοι υπάρχουν για τον πλανήτη μας.

Τα αντικείμενα αυτής της κατηγορίας έχουν συνήθως διάρκεια ζωής 1 έως 10 εκατομμύρια χρόνια, ενώ ορισμένα επιβιώνουν ακόμη και 150 εκατομμύρια χρόνια.

Συχνές ερωτήσεις

Είναι πραγματικό φεγγάρι; Όχι με τη στενή έννοια. Είναι προσωρινός δορυφόρος, που δεν θα μείνει σε τροχιά.

Θα επηρεάσει τις παλίρροιες ή τον καιρό; Όχι. Η μάζα του είναι αμελητέα.

Πότε φεύγει; Το 2027, μετά από μιάμιση περιστροφή γύρω από τη Γη.

Θα ξαναέρθει; Η τροχιά του τον φέρνει κοντά στη Γη περίπου κάθε 10 χρόνια, άρα μια νέα προσέγγιση είναι πιθανή στο μέλλον.