Η Bayer καταλήγει σε προτεινόμενο συμβιβασμό 7,25 δισ. δολαρίων για αγωγές που συνδέονται με καρκίνο από ζιζανιοκτόνα

Η Bayer και οι δικηγόροι χιλιάδων ασθενών με καρκίνο ανακοίνωσαν την Τρίτη μια προτεινόμενη συμφωνία ύψους 7,25 δισ. δολαρίων, η οποία στοχεύει να κλείσει χιλιάδες αγωγές στις ΗΠΑ που υποστηρίζουν ότι η εταιρεία δεν προειδοποίησε πως το δημοφιλές ζιζανιοκτόνο Roundup μπορεί να προκαλέσει καρκίνο.

Η συμφωνία έρχεται τη στιγμή που το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ ετοιμάζεται τον Απρίλιο να εξετάσει το επιχείρημα της Bayer ότι η έγκριση της χρήσης του Roundup από την Υπηρεσία Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA), χωρίς προειδοποίηση για καρκίνο, θα πρέπει να ακυρώνει τις αξιώσεις που κατατίθενται σε πολιτειακά δικαστήρια. Η υπόθεση αυτή δεν επηρεάζεται από την προτεινόμενη συμφωνία.

Ωστόσο, η συμφωνία μειώνει τον κίνδυνο από μια ενδεχόμενη απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου. Οι ασθενείς θα λάβουν το ποσό που τους αναλογεί ακόμη και αν η απόφαση δικαιώσει τη Bayer, ενώ η εταιρεία προστατεύεται από πιθανές ακόμη μεγαλύτερες επιβαρύνσεις σε περίπτωση που το δικαστήριο κινηθεί εναντίον της.

Η γερμανική Bayer, η οποία εξαγόρασε τη Monsanto το 2018, εξακολουθεί να αμφισβητεί ότι η δραστική ουσία glyphosate προκαλεί μη-Hodgkin λέμφωμα. Παράλληλα, έχει προειδοποιήσει ότι το ολοένα αυξανόμενο κόστος των δικαστικών υποθέσεων απειλεί τη δυνατότητά της να συνεχίσει να διαθέτει το προϊόν στην αμερικανική αγορά.

«Η αβεβαιότητα της δικαστικής διαμάχης έχει επιβαρύνει την εταιρεία εδώ και χρόνια. Αυτή η συμφωνία ανοίγει τον δρόμο για οριστική λύση», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της Bayer, Bill Anderson.

Η συμφωνία κατατέθηκε στο δικαστήριο του St. Louis στο Μιζούρι, όπου βρίσκονται τα κεντρικά της Bayer για τη βόρεια Αμερική και όπου έχουν κατατεθεί πολλοί από τους φακέλους. Απαιτείται ακόμη η έγκριση του δικαστηρίου.

Πόσα θα λάβουν οι ενάγοντες

Συνολικά έχουν υποβληθεί περίπου 200.000 αξιώσεις που σχετίζονται με το Roundup, εκ των οποίων περισσότερες από 125.000 μετά το 2015. Ελάχιστες υποθέσεις έφτασαν σε ενόρκους: 13 αποφάσεις δικαίωσαν τη Bayer και 11 εξέδωσαν ευνοϊκές ετυμηγορίες για τους ενάγοντες, συμπεριλαμβανομένου ενός ποσού 2,1 δισ. δολαρίων από δικαστήριο στη Τζόρτζια πέρσι. Αρκετές άλλες έχουν ήδη διευθετηθεί μέσω ξεχωριστών συμφωνιών.

Η νέα, πανεθνική συμφωνία στοχεύει να καλύψει σχεδόν όλες τις εκκρεμείς υποθέσεις, καθώς και όσες ενδεχομένως κατατεθούν τα επόμενα χρόνια από άτομα που είχαν εκτεθεί στο προϊόν. Αν μεγάλος αριθμός εναγόντων επιλέξει να μην συμμετάσχει, η Bayer διατηρεί το δικαίωμα να ακυρώσει τη συμφωνία, χωρίς όμως να έχει αποσαφηνίσει ποιο είναι το όριο.

Το σχέδιο προβλέπει ότι η Bayer θα πραγματοποιεί ετήσιες καταβολές σε ειδικό ταμείο για έως 21 χρόνια, συνολικού ύψους 7,25 δισ. δολαρίων. Οι αποζημιώσεις θα υπολογίζονται ανάλογα με τη χρήση του Roundup, την ηλικία διάγνωσης και τη σοβαρότητα της νόσου.

Ένας αγρότης ή εργαζόμενος με μακροχρόνια έκθεση στο προϊόν και διάγνωση επιθετικής μορφής καρκίνου πριν τα 60 έτη θα λάμβανε κατά μέσο όρο περίπου 165.000 δολάρια. Αντίθετα, ένας οικιακός χρήστης που διαγνώστηκε μεταξύ 60 και 77 ετών με λιγότερο επιθετική μορφή θα λάμβανε περί τα 20.000 δολάρια, ενώ για όσους διαγνώστηκαν μετά τα 78 έτη το ποσό μειώνεται στα 10.000 δολάρια.

«Καμία συμφωνία δεν μπορεί να αναιρέσει μια διάγνωση, όμως αυτή εξασφαλίζει ουσιαστική αποζημίωση για σημερινούς και μελλοντικούς ασθενείς», δήλωσε ο δικηγόρος Christopher Seeger, που θα εκπροσωπήσει τους ενάγοντες.

Παρά ταύτα, μένει να φανεί αν οι ασθενείς θα θεωρήσουν επαρκή τα ποσά. Ο δικηγόρος Matt Clement, ο οποίος εκπροσωπεί περίπου 280 ενάγοντες, υποστήριξε ότι τα προτεινόμενα ποσά είναι «εξαιρετικά χαμηλά» και αναμένει πως πολλοί πελάτες του θα αποχωρήσουν από τη συμφωνία.

Η πολιτική διάσταση και η στήριξη Τραμπ

Η Bayer έχει ήδη αφαιρέσει το glyphosate από τα προϊόντα Roundup που απευθύνονται σε οικιακούς χρήστες στις ΗΠΑ, όμως εξακολουθεί να χρησιμοποιείται σε γεωργικά προϊόντα. Η ουσία συνδέεται με γενετικά τροποποιημένους σπόρους που αντέχουν στο ζιζανιοκτόνο, επιτρέποντας μεγαλύτερες αποδόσεις και λιγότερη κατεργασία εδάφους.

Παρότι ορισμένες μελέτες συνδέουν το glyphosate με τον καρκίνο, η EPA επιμένει ότι δεν είναι πιθανό να προκαλεί καρκινογένεση όταν χρησιμοποιείται σύμφωνα με τις οδηγίες. Η ομοσπονδιακή ετικέτα του Roundup δεν περιλαμβάνει προειδοποίηση.

Η Bayer υποστηρίζει ότι ο ομοσπονδιακός νόμος για τα φυτοφάρμακα υπερισχύει των πολιτειακών ρυθμίσεων και άρα μπλοκάρει τις αγωγές περί ανεπαρκούς προειδοποίησης στις ετικέτες. Το επιχείρημα αυτό βρίσκεται τώρα ενώπιον του Ανώτατου Δικαστηρίου, στην προσφυγή που αφορά μια απόφαση του Μισούρι, η οποία επιδίκασε 1,25 εκατ. δολάρια σε άνδρα ο οποίος χρησιμοποιούσε Roundup σε κοινοτικό κήπο στο St. Louis.

Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ έχει ταχθεί υπέρ της Bayer, ανατρέποντας τη στάση της κυβέρνησης Μπάιντεν και προκαλώντας αντιδράσεις ακόμη και σε υποστηρικτές της ατζέντας Make America Healthy Again, που τάσσονται κατά της νομικής ασυλίας της εταιρείας.

Παράλληλα, η Bayer πιέζει πολιτειακές κυβερνήσεις για τη θέσπιση νόμων που προστατεύουν τους κατασκευαστές φυτοφαρμάκων από αγωγές όταν τηρούνται οι ομοσπονδιακές απαιτήσεις στις ετικέτες. Η Βόρεια Ντακότα ήταν η πρώτη πολιτεία που ενέκρινε τέτοιο νόμο τον περασμένο Απρίλιο, ακολουθούμενη από την Τζόρτζια τον Μάιο.