Συντάξεις 2027: Ποιοι θα πάρουν ολόκληρη την αύξηση – Τι αλλάζει με την προσωπική διαφορά
Από την 1η Ιανουαρίου 2027 αλλάζει ουσιαστικά ο τρόπος με τον οποίο οι αυξήσεις περνούν στις συντάξεις εκατοντάδων χιλιάδων παλαιών συνταξιούχων, καθώς καταργείται πλήρως η προσωπική διαφορά.
Η αλλαγή αφορά κυρίως όσους είχαν συνταξιοδοτηθεί πριν από τις 12 Μαΐου 2016 και μέχρι σήμερα έβλεπαν μέρος ή ακόμη και ολόκληρη την ετήσια αύξηση να «χάνεται» μέσω του συμψηφισμού με την προσωπική διαφορά.
Από το 2027, αυτό το εμπόδιο παύει να υπάρχει. Παλαιοί και νέοι συνταξιούχοι θα συμμετέχουν πλέον με τον ίδιο τρόπο στις ετήσιες αυξήσεις των κύριων συντάξεων, οι οποίες καθορίζονται με βάση την πορεία του πληθωρισμού και του ΑΕΠ.
Τι αλλάζει πρακτικά από την 1η Ιανουαρίου 2027
Το βασικό που πρέπει να γνωρίζουν οι συνταξιούχοι είναι ότι από το νέο έτος η προσωπική διαφορά δεν θα «ροκανίζει» πλέον την αύξηση της σύνταξης.
Μέχρι το τέλος του 2025, όσοι εξακολουθούσαν να έχουν θετική προσωπική διαφορά μπορούσαν να μην βλέπουν καθόλου πραγματική αύξηση στο ποσό που έμπαινε στον λογαριασμό τους, καθώς αυτή συμψηφιζόταν λογιστικά με την προσωπική διαφορά.
Το 2026 αποτέλεσε ουσιαστικά μεταβατική χρονιά, καθώς η επίδραση της προσωπικής διαφοράς περιορίστηκε κατά 50%. Από την 1η Ιανουαρίου 2027 καταργείται πλήρως.
Αυτό σημαίνει ότι ένας συνταξιούχος που εξακολουθεί να έχει προσωπική διαφορά δεν θα χρειάζεται πλέον να περιμένει να μηδενιστεί μέσω των αυξήσεων για να δει πραγματική ενίσχυση στη σύνταξή του.
Ποιους αφορά η προσωπική διαφορά
Το μέτρο ενδιαφέρει πρωτίστως τους λεγόμενους «παλαιούς» συνταξιούχους, δηλαδή όσους είχαν υποβάλει αίτηση συνταξιοδότησης πριν από τις 12 Μαΐου 2016.
Μετά τον επανυπολογισμό των συντάξεων που έφερε ο νόμος Κατρούγκαλου, σε αρκετές περιπτώσεις προέκυψε ότι η σύνταξη που ήδη καταβαλλόταν ήταν υψηλότερη από εκείνη που προέκυπτε με τον νέο τρόπο υπολογισμού.
Η διαφορά μεταξύ των δύο ποσών διατηρήθηκε ως «προσωπική διαφορά», ώστε οι συγκεκριμένοι συνταξιούχοι να μη δουν άμεση περικοπή. Στην πράξη, όμως, οι μελλοντικές αυξήσεις συμψηφίζονταν με αυτήν.
Ακριβώς αυτός ο μηχανισμός τελειώνει από το 2027.
Θα παίρνουν όλοι οι συνταξιούχοι την ίδια σύνταξη;
Όχι. Η κατάργηση της προσωπικής διαφοράς δεν σημαίνει εξίσωση των ποσών που λαμβάνουν παλαιοί και νέοι συνταξιούχοι.
Οι διαφορές στις συντάξεις εξακολουθούν να εξαρτώνται από τα χρόνια ασφάλισης, τις αποδοχές, τις εισφορές και τον χρόνο συνταξιοδότησης.
Επιπλέον, εξακολουθεί να υπάρχει διαφοροποίηση μεταξύ των νεότερων συνταξιούχων ανάλογα με τα έτη ασφάλισης. Ιδιαίτερα όσοι έχουν πάνω από 30 χρόνια ασφάλισης είχαν ωφεληθεί από τις αλλαγές στους συντελεστές αναπλήρωσης που θεσπίστηκαν το 2020, ενώ διαφορετική είναι η εικόνα για όσους έχουν από 15 έως 29,9 χρόνια.
Τι γίνεται με το επίδομα των 300 ευρώ
Ξεχωριστά από τις αυξήσεις των συντάξεων λειτουργεί και η μόνιμη οικονομική ενίσχυση προς συνταξιούχους που πληρούν συγκεκριμένα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια.
Για τον Νοέμβριο του 2026 το ποσό έχει αυξηθεί στα 300 ευρώ. Με βάση τη νέα ρύθμιση, το εισοδηματικό όριο διαμορφώνεται έως τις 25.000 ευρώ για το ατομικό εισόδημα και έως τις 35.000 ευρώ για το οικογενειακό εισόδημα.
Πρόκειται για διαφορετική παροχή από την ετήσια αύξηση της σύνταξης. Επομένως, ένας δικαιούχος μπορεί να επηρεάζεται τόσο από τις αλλαγές στην προσωπική διαφορά όσο και από τα κριτήρια χορήγησης της συγκεκριμένης ενίσχυσης.
Τι δεν καταργείται: Οι κρατήσεις που συνεχίζουν να μειώνουν το καθαρό ποσό
Η κατάργηση της προσωπικής διαφοράς δεν σημαίνει ότι εξαφανίζονται όλες οι κρατήσεις στις συντάξεις.
Παραμένει η εισφορά υπέρ υγειονομικής περίθαλψης, η οποία ανέρχεται σε 6% και επιβάλλεται στις κύριες και επικουρικές συντάξεις.
Παραμένει επίσης η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων για υψηλότερα ποσά συντάξεων. Στις κύριες συντάξεις οι σχετικές κλίμακες κινούνται από 3% έως 14%, ενώ στις επικουρικές από 3% έως 10%, ανάλογα με το ύψος της σύνταξης.
Έτσι, ακόμη και ένας συνταξιούχος που από το 2027 θα παίρνει ολόκληρη την ετήσια αύξηση δεν σημαίνει ότι θα δει όλο το ονομαστικό ποσό της αύξησης καθαρό στον τραπεζικό του λογαριασμό.
Τι πρέπει να ελέγξει κάθε συνταξιούχος
Για να γνωρίζει κάποιος πόσο τον αφορά η αλλαγή, το πρώτο στοιχείο που πρέπει να κοιτάξει είναι το ενημερωτικό σημείωμα της σύνταξής του και ειδικότερα αν εμφανίζεται ακόμη ποσό προσωπικής διαφοράς.
Αν υπάρχει προσωπική διαφορά, η αλλαγή του 2027 τον αφορά άμεσα, καθώς από την 1η Ιανουαρίου δεν θα αποτελεί πλέον εμπόδιο για την πλήρη καταβολή της ετήσιας αύξησης.
Στη συνέχεια πρέπει να ελέγξει τις κρατήσεις που εφαρμόζονται στη σύνταξή του, κυρίως την εισφορά υγείας και, όπου προβλέπεται, την Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων.
Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι το 2027 κλείνει ένα κεφάλαιο που ξεκίνησε με τον επανυπολογισμό των παλαιών συντάξεων: η προσωπική διαφορά παύει πλέον να χωρίζει τους συνταξιούχους σε εκείνους που βλέπουν ολόκληρη την ετήσια αύξηση και σε εκείνους που τη βλέπουν να συμψηφίζεται.