“Παράθυρο” πλήρους κατάργησης του τεκμαρτού εισοδήματος για επαγγελματίες και ατομικές επιχειρήσεις
Το πρώτο βήμα έγινε. Περίπου 155.000 επαγγελματίες και ατομικές επιχειρήσεις θα αποφύγουν από την επόμενη χρονιά τις τρελές επιβαρύνσεις που έκρυβε το σύστημα τεκμαρτού προσδιορισμού, για όσους έκαναν το... έγκλημα να δηλώνουν υψηλότερο τζίρο από τους συναδέλφους τους ή να απασχολούν εργαζομένους.
Το δεύτερο και πιο δύσκολο βήμα θα οδηγήσει στην πλήρη κατάργηση του τεκμαρτού εισοδήματος για άλλους 270.000 αυταπασχολούμενους, στους οποίους ο φόρος υπολογίζεται σε συνάρτηση με τον κατώτατο μισθό και τα χρόνια προϋπηρεσίας ή λειτουργίας μιας επιχείρησης. Ποιο είναι το “κλειδί”; Η περαιτέρω αύξηση της συμμόρφωσης και ο περιορισμός της φοροδιαφυγής.
Το “παράθυρο”
Στην εξειδίκευση των μέτρων της ΔΕΘ το οικονομικό επιτελείο ρωτήθηκε επίμονα για το αν υπάρχει χρονικός ορίζοντας ή προοπτική κατάργησης του περιβόητου άρθρου 28Α, με το οποίο θεσμοθετήθηκε το τεκμαρτό εισόδημα. Τα ερωτήματα εύλογα, αν λάβει κανείς υπόψιν ότι το ψηφιακό “οπλοστάσιο” της ΑΑΔΕ ενισχύεται συνεχώς, διευρύνοντας μάλιστα τον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο, με μόνιμα έσοδα από την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής.
Η εξίσωση είναι απλή. Όταν θεσμοθετήθηκε το επίμαχο πλαίσιο, απέφερε γύρω στα 500 εκ ευρώ στα κρατικά έσοδα. Με το “κούρεμα” που ενεργοποιείται στη φετινή χρήση, τα εν λόγω έσοδα περιορίζονται στα περίπου 350 εκ ευρώ. Όταν τα δηλούμενα εισοδήματα φτάσουν να ξεπεράσουν τα τεκμαρτά όρια, άρα και να περιορίσουν τα εν λόγω έσοδα, τότε το άρθρο 28Α δεν θα έχει λόγο ύπαρξης. “Όταν αυξάνονται τα έσοδα, τα πραγματικά δηλωθέντα εισοδήματα, αυτά τα έσοδα αυτομάτως μειώνονται. Αν λοιπόν παρατηρήσουμε στο μέλλον ότι έχουν φτάσει και η πλειονότητα των ελευθεροεπαγγελματιών δηλώνει παραπάνω από αυτά και πλέον έχουν γίνει πολύ μικρά τα έσοδα, θα το εξετάσουμε”, δήλωσε χαρακτηριστικά ο υφυπουργός Οικονομικών Π. Πετραλιάς, ανοίγοντας έτσι το “παράθυρο” για την πλήρη κατάργηση του τεκμαρτού εισοδήματος.
Πόσο σύντομα μπορεί να γίνει αυτό; Κρίνοντας από τον βαθμό μείωσης των απωλειών ΦΠΑ, ο ορίζοντας δεν μπορεί να είναι μακρινός. Τα τελευταία στοιχεία της Κομισιόν έδειξαν ότι το “κενό” ΦΠΑ υποχώρησε στο 9% και οι εκτιμήσεις από στελέχη της Φορολογικής Διοίκησης είναι ότι αυτό το “κενό” μπορεί να πέσει γύρω στο 5% φέτος ή του χρόνου. Αν λάβει κανείς υπόψιν ότι απομένουν προς ενεργοποίηση τα ψηφιακά δελτία αποστολής και το Ψηφιακό Πελατολόγιο, τα περιθώρια φοροδιαφυγής αναμένεται να περιοριστούν δραστικά, χωρίς αυτό να σημαίνει βέβαια ότι θα εκλείψουν οι συναλλαγές με “μαύρο” χρήμα.
Το όφελος
Σε πρώτη φάση, καταργούνται οι προσαυξήσεις βάση κύκλου εργασιών και μισθοδοσίας προσωπικού, από τις οποίες επιβαρύνονται περίπου 156.000 ατομικές επιχειρήσεις (επιπλέον του τεκμαρτού εισοδήματος που προσδιορίζεται από τον κατώτατο μισθό και τις τριετίες). Το δημοσιονομικό κόστος εκτιμάται σε 170 εκατ. ευρώ για το πρώτο έτος εφαρμογής της απαλλαγής και 108 εκατ. ευρώ για τα έτη 2028 και επόμενα.
Αριθμός ατομικών επιχειρήσεων και όφελος από την απαλλαγή από τις προσαυξήσεις βάση κύκλου εργασιών και μισθοδοσίας προσωπικού στο ελάχιστο εισόδημα
| Όφελος από την απαλλαγή από τις προσαυξήσεις βάση κύκλου εργασιών και μισθοδοσίας προσωπικού | ||
| Μείωση Φόρου Από | Μείωση Φόρου Έως | Αριθμός επιχειρήσεων |
| 0,01 | 100 | 33.500 |
| 100,01 | 200 | 19.168 |
| 200,01 | 300 | 14.355 |
| 300,01 | 500 | 21.164 |
| 500,01 | 600 | 7.576 |
| 600,01 | 1.000 | 18.066 |
| 1.000,01 | 1.500 | 11.336 |
| 1.500,01 | 2.000 | 6.657 |
| 2.000,01 | 2.500 | 4.635 |
| 2.500,01 | 3.000 | 3.402 |
| 3.000,01 | 4.000 | 4.564 |
| 4.000,01 | 5.000 | 2.768 |
| 5.000,01 | 10.000 | 5.538 |
| 10.000,01 | 15.000 | 1.961 |
| 15.000,01 | 20.000 | 1.094 |
| >20.000 | 85 | |
| Σύνολο | 155.869 |
Η παρέμβαση ευνοεί ιδιαίτερα τις ατομικές επιχειρήσεις που απασχολούν εργαζομένους, όπως το λιανεμπόριο και η εστίαση. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΓΕΜΗ επί ενεργών επιχειρήσεων, 53.722 από τις 85.965 (62,5% του συνόλου) επιχειρήσεων εστίασης είναι ατομικές επιχειρήσεις και 99.518 από τις 141.616 (70,3% του συνόλου) επιχειρήσεων λιανικού εμπορίου είναι ατομικές επιχειρήσεις.