Νέο κενό στo PHP - Τι πρέπει να κάνουν οι ιδιοκτήτες ιστοσελίδων

Νέες ανησυχίες εγκυμονούν στην παγκόσμια τεχνολογική κοινότητα, έπειτα από τα κενά ασφαλείας που εντόπισε η τεχνητή νοημοσύνη, τα οποία υπάρχουν τα τελευταία δέκα χρόνια εν αγνοία όλων.

Πρόκειται για τις ευπάθειες που εντοπίζονται στη γλώσσα προγραμματισμού PHP.

Ήδη οι κυβερνήσεις και υπηρεσίες κυβερνοασφάλειας σε όλο τον κόσμο έσπευσαν από σήμερα το πρωί (22/10) να περιορίσουν τις συνέπειες της ανακάλυψης. Κάλεσαν τους διαχειριστές ιστοσελίδων να εγκαταστήσουν μια νέα έκτακτη διόρθωση ή να εξετάσουν το ενδεχόμενο να θέσουν τις πλατφόρμες τους εκτός λειτουργίας μέχρι νεωτέρας.

Τι είναι το PHP

Η PHP είναι γλώσσα προγραμματισμού για διακομιστές (server-side). Χρησιμοποιείται κυρίως για τη δημιουργία δυναμικών ιστοσελίδων. Το όνομα είναι αναδρομικό ακρωνύμιο: PHP: Hypertext Preprocessor.

Η PHP εκτελεί τις εργασίες της στον διακομιστή και όχι στον υπολογιστή. Αντλεί δεδομένα, συνήθως από μια βάση δεδομένων, και φτιάχνει την τελική σελίδα HTML που βλέπει ο επισκέπτης. Γι' αυτό ένα κενό ασφαλείας στην PHP αφορά τον ίδιο τον διακομιστή και τα δεδομένα του.

Η PHP τροφοδοτεί έναν τεράστιο αριθμό πλατφορμών, μεταξύ των οποίων ηλεκτρονικά καταστήματα, τη Wikipedia και το WordPress. Το WordPress είναι το σύστημα διαχείρισης περιεχομένου πίσω από πολλές ιστοσελίδες, όπως τα ιστολόγια.

Ποιο είναι το κενό της PHP και πως προέκυψε

Το κενό που εντοπίστηκε στην PHP θα μπορούσε να επιτρέψει σε επιτιθέμενους να αποκτήσουν τον έλεγχο των επηρεαζόμενων διακομιστών χωρίς ταυτοποίηση και να υποκλέψουν ευαίσθητα δεδομένα. Εξαιτίας του, οτιδήποτε βασίζεται στην PHP έμεινε εκτεθειμένο.

Σύμφωνα με τον Πολ Σπέιν, τον διευθύνοντα σύμβουλο της Gorilla Cyber Security, εξήγησε στο BBC πως η τεχνητή νοημοσύνη  θα μπορούσε να κάνει τέτοιες επιθέσεις ευκολότερες και ταχύτερες. Εκτίμησε ότι το κενό μπορεί να αφορά «εκατομμύρια και εκατομμύρια» ιστοσελίδες.

Ο Ράιαν Κο, από το Κέντρο Έρευνας Κυβερνοασφάλειας του Πανεπιστημίου του Κουίνσλαντ, εξήγησε από πού προέρχεται το πρόβλημα. «Πολλά από αυτά τα κενά οφείλονται στον τρόπο με τον οποίο κατασκευαζόταν το λογισμικό στο παρελθόν, με γνώμονα τη λειτουργικότητα και όχι την ασφάλεια», δήλωσε.

Σε αυτό το πλαίσιο, γίνεται όλο και πιο σύνηθες για πολλά κανονιστικά και νομοθετικά πλαίσια που συντάσσονται και ενσωματώνονται στην έννομη τάξη να επισημαίνουν ιδιαίτερα πολύ την συμπερίληψη της ασφάλειας εκ των προτέρων, κατά τον σχεδιασμό ψηφιακών προϊόντων και υπηρεσιών, προτού κυκλοφορήσουν.

Ποιες ιστοσελίδες επηρεάστηκαν

Ο συναγερμός έχει προκαλέσει αναστάτωση σε υπηρεσίες μεγάλου βεληνεκούς παγκοσμίως, από πλατφόρμες παιχνιδιών έως κυβερνητικές πύλες και διαδικτυακά φόρουμ.

Η φιλανδική κυβέρνηση, τα δημοτικά συμβούλια και κάποιες υγειονομικές αρχές της Σκωτίας, το Πανεπιστήμιο της Γενεύης, το BBC και η υπηρεσία κυβερνοασφάλειας της Ολλανδίας έθεσαν μέρος των ιστοσελίδων τους εκτός λειτουργίας, μέχρι να εγκατασταθούν οι κατάλληλες ενημερώσεις.

Ορισμένοι ειδικοί προειδοποιούν ότι κινδυνεύουν περισσότερο οι κακώς συντηρημένες ιστοσελίδες. Αυτό ισχύει ιδίως για όσες ανήκουν σε μικρότερους οργανισμούς με περιορισμένους πόρους ασφαλείας.

Ο ερευνητής κυβερνοασφάλειας Σαλίλ Κανέρε, από το UNSW Sydney, εκτιμά ότι θα ακολουθήσουν νέες απόπειρες εκμετάλλευσης των κενών τις επόμενες εβδομάδες, λόγω της δημοσιοποίηση των τεχνικών στοιχείων.

Τώρα τι γίνεται

Τις τελευταίες ώρες άρχισαν να κυκλοφορούν ενημερώσεις (patches) από τους προγραμματιστές της PHP.

Η Υπηρεσία Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ (NSA) ζήτησε από όλους τους οργανισμούς που χρησιμοποιούν PHP να θέσουν τα συστήματά τους εκτός λειτουργίας, αν δεν μπορούν να τα ενημερώσουν άμεσα. Πρόσθεσε ότι το κενό θα μπορούσε να ανοίξει «απευθείας δίοδο» για την παραβίαση της βάσης δεδομένων ενός συστήματος.

Το Εθνικό Κέντρο Κυβερνοασφάλειας (NCSC) του Ηνωμένου Βασιλείου έδωσε παρόμοιες οδηγίες. Κάλεσε επίσης τους οργανισμούς να ελέγξουν για «κερκόπορτες (backdoors) που έχουν εγκατασταθεί από επιτιθέμενο».

Η πρωθυπουργός της Ιαπωνίας, Σαναέ Τακαΐτσι, με ανάρτηση της στο X, κάλεσε τους πολίτες να ελέγξουν αν οι δημόσια προσβάσιμες ιστοσελίδες τους λειτουργούν με PHP. «Απευθύνουμε επείγουσα έκκληση σε όλους να αναλάβουν δράση απόψε», δήλωσε. «Αν είναι δύσκολο να εφαρμοστεί άμεσα η διόρθωση, η προσωρινή αναστολή λειτουργίας ιστοσελίδων και παρόμοια μέτρα μπορούν να θεωρηθούν αποτελεσματικός τρόπος μείωσης του κινδύνου».

Τι πρέπει να κάνουν οι ιδιοκτήτες ιστοσελίδων

• Αναβαθμίστε άμεσα την PHP στην πιο πρόσφατη έκδοση, με την έκτακτη διόρθωση ασφαλείας
• Αν δεν μπορείτε να αναβαθμίσετε αμέσως, θέστε προσωρινά τον ιστότοπο εκτός λειτουργίας
• Ελέγξτε για «κερκόπορτες» (backdoors) που μπορεί να έχει ήδη εγκαταστήσει κάποιος επιτιθέμενος
• Παρακολουθείτε στενά τις ενημερώσεις από τους προμηθευτές λογισμικού και εφαρμόζετε χωρίς καθυστέρηση κάθε νέα διόρθωση
• Παραμείνετε σε αυξημένη επαγρύπνηση τις επόμενες εβδομάδες. Τα τεχνικά στοιχεία του κενού δημοσιοποιούνται και αναμένονται νέες απόπειρες εκμετάλλευσης
• Ενημερώστε τους χρήστες σας με σαφείς οδηγίες ασφαλείας, όπως αλλαγή κωδικών πρόσβασης, αν χρειαστεί
• Προειδοποιήστε για απάτες phishing που μπορεί να εκμεταλλευτούν τη δημοσιότητα του περιστατικού.