ΕΝΦΙΑ 2027: Ποιοι δεν θα πληρώσουν φόρο και ποιοι θα πληρώσουν λιγότερο

NEWSROOM
Ακίνητα στην Αθήνα
Ακίνητα στην Αθήνα/ φωτο: eurokinissi

Πάνω από 2 εκατομμύρια ιδιοκτήτες ακινήτων προβλέπεται να δουν απαλλαγές ή μειώσεις στον ΕΝΦΙΑ του 2027, με βάση τις αλλαγές που έχει ανακοινώσει η κυβέρνηση. Οι ελαφρύνσεις δεν είναι οριζόντιες: εξαρτώνται από τον τόπο της κύριας κατοικίας, την οικογενειακή κατάσταση, το εισόδημα και την αξία της περιουσίας.

Έτσι, ορισμένοι ιδιοκτήτες δεν θα πληρώσουν καθόλου ΕΝΦΙΑ, κάποιοι θα πληρώσουν λιγότερο, ενώ άλλοι θα επιβαρυνθούν περισσότερο.

Ποιοι δεν θα πληρώσουν ΕΝΦΙΑ

Τέσσερις κατηγορίες ιδιοκτητών απαλλάσσονται πλήρως από τον φόρο, με διαφορετικές προϋποθέσεις η καθεμία.

1. Κύρια κατοικία σε μικρούς οικισμούς

Περίπου 650.000 ιδιοκτήτες, που κατοικούν σε οικισμούς με τα σχετικά πληθυσμιακά κριτήρια, δεν θα πληρώσουν ΕΝΦΙΑ για την κύρια κατοικία τους. Το πληθυσμιακό όριο ανεβαίνει στους 2.000 κατοίκους από 1.500 που ίσχυε το 2026, και στους 2.200 για τους οικισμούς της Δυτικής Μακεδονίας.

Συνολικά, η διεύρυνση των κριτηρίων περιλαμβάνει 131 επιπλέον οικισμούς και πλέον αφορά 12.855 οικισμούς.

Η απαλλαγή αφορά φυσικά πρόσωπα που είναι φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας και μόνο την κύρια κατοικία, όχι εξοχικά ή δευτερεύουσες. Παράλληλα, βασική προϋπόθεση είναι η φορολογητέα αξία της κατοικίας να μην ξεπερνά τις 400.000 ευρώ.

Εκτός μέτρου μένουν οι οικισμοί της Περιφέρειας Αττικής, με εξαίρεση την Περιφερειακή Ενότητα Νήσων.

2. Τρίτεκνες, πολύτεκνες οικογένειες και οικογένειες με άτομα με αναπηρία

Μηδενικό ΕΝΦΙΑ για όλη την ακίνητη περιουσία τους μπορούν να έχουν οι τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες, καθώς και οι οικογένειες στις οποίες υπάρχει άτομο με αναπηρία τουλάχιστον 80%. Ωστόσο, πρέπει να πληρούνται παράλληλα δύο ακόμα οικονομικά και περιουσιακά κριτήρια. Συγκεκριμένα:

  • Το ετήσιο οικογενειακό εισόδημα δεν θα πρέπει να ξεπερνά τα 12.000 ευρώ, προσαυξημένο κατά 1.000 ευρώ για τον σύζυγο ή το μέρος συμφώνου συμβίωσης και για κάθε εξαρτώμενο μέλος.
  • Η συνολική επιφάνεια των κτισμάτων δεν θα πρέπει να ξεπερνά τα 150 τετραγωνικά μέτρα.

3. Μικρά ακριτικά νησιά

Απαλλάσσονται πλήρως από τον ΕΝΦΙΑ ιδιοκτήτες που διαμένουν σε μικρά ακριτικά νησιά με πληθυσμό κάτω των 1.200 κατοίκων.

Πρέπει να είναι φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας με κύρια κατοικία στο νησί και δικαιώματα επί ακινήτων εκεί. Η ρύθμιση καλύπτει νησιά των Περιφερειακών Ενοτήτων Ικαρίας, Λήμνου, Σάμου, Χίου, Καλύμνου, Καρπάθου, Ρόδου και Κω, καθώς και προβλεπόμενες περιοχές της Γαύδου και των Διαποντίων Νήσων. Η συγκεκριμένη απαλλαγή εκτιμάται ότι αφορά περίπου 3.500 ιδιοκτήτες.

4. Περιοχές που επλήγησαν από φυσικές καταστροφές

Ειδικές απαλλαγές προβλέπονται για ακίνητα σε περιοχές που έχουν πληγεί από σεισμούς, πυρκαγιές και πλημμύρες. Η εφαρμογή τους εξαρτάται από τις ρυθμίσεις που ισχύουν για κάθε περιοχή και από την πλήρωση των αντίστοιχων προϋποθέσεων.

Ειδικότερα, στο συγκεκριμένο μέτρο περιλαμβάνονται ακίνητα στην Κορινθία, τα οποία επλήγησαν από τις πυρκαγιές του Ιουλίου 2018, καθώς και περιουσίες στους Δήμους Μαντουδίου–Λίμνης–Αγίας Άννας και Ιστιαίας–Αιδηψού, μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές του 2021.

Στις απαλλαγές εντάσσονται επίσης ακίνητα που υπέστησαν ζημιές από τον σεισμό της 3ης Μαρτίου 2021 στις Περιφερειακές Ενότητες Λάρισας, Τρικάλων, Καρδίτσας, Πιερίας, Γρεβενών, Κοζάνης και Φθιώτιδας.

Ανάλογες προβλέψεις ισχύουν για πληγείσες ιδιοκτησίες στην Κρήτη, εξαιτίας των σεισμικών φαινομένων του 2021, αλλά και για ακίνητα στη Σάμο, την Ικαρία και τη Χίο, μετά τον σεισμό και τις πλημμύρες της 30ής Οκτωβρίου 2020.

Σημειώνεται πως η απαλλαγή αφορά τα ακίνητα που πληρούν τις ειδικές προϋποθέσεις των σχετικών ρυθμίσεων.

Ποιοι θα πληρώσουν λιγότερο

Δύο κατηγορίες ιδιοκτητών προβλέπεται να δουν σημαντική μείωση στον λογαριασμό.

1. Έκπτωση 50% για χαμηλά εισοδήματα

Περίπου 800.000 ιδιοκτήτες αναμένεται να δουν μείωση 50% στον συνολικό ΕΝΦΙΑ, πληρώντας σωρευτικά εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια. Συγκεκριμένα:

  • Εισόδημα: έως 9.000 ευρώ ετησίως, με προσαύξηση 1.000 ευρώ για τον σύζυγο ή το μέρος συμφώνου συμβίωσης και για κάθε εξαρτώμενο μέλος.
  • Επιφάνεια: τα κτίσματα που κατέχει ο φορολογούμενος την 1η Ιανουαρίου 2027 δεν ξεπερνούν συνολικά τα 150 τετραγωνικά μέτρα.
  • Αξία περιουσίας: έως 85.000 ευρώ για άγαμο, έως 150.000 ευρώ για έγγαμο με ένα παιδί, και έως 200.000 ευρώ για έγγαμο με δύο παιδιά.

Στην πράξη, το εισοδηματικό όριο φτάνει τις 10.000 ευρώ για ζευγάρι χωρίς παιδιά, τις 11.000 για ζευγάρι με ένα παιδί και τις 12.000 για οικογένεια με δύο παιδιά.

2. Έκπτωση έως 20% για ασφαλισμένες κατοικίες

Πάνω από 420.000 φορολογούμενοι που έχουν ασφαλίσει το σπίτι τους έναντι φυσικών καταστροφών κερδίζουν έκπτωση ως εξής:

Φορολογητέα αξία κατοικίαςΈκπτωση στον ΕΝΦΙΑ
Έως 500.000 ευρώ20%
Πάνω από 500.000 ευρώ10%

Για ολόκληρη την έκπτωση, η κατοικία πρέπει να έχει μείνει ασφαλισμένη σε όλη τη διάρκεια του 2026 και το ασφαλιστήριο να καλύπτει σεισμό, πυρκαγιά και πλημμύρα. Για ασφάλιση μικρότερης διάρκειας, η μείωση υπολογίζεται αναλογικά, αλλά απαιτείται ελάχιστο διάστημα τουλάχιστον τριών μηνών ασφάλισης μέσα στο έτος.

Παράλληλα, το ασφαλιστήριο συμβόλαιο πρέπει να καλύπτει το σύνολο της αξίας ανακατασκευής του κτίσματος, χωρίς να συνυπολογίζεται η αξία του οικοπέδου, ενώ η ασφαλιζόμενη αξία δεν μπορεί να υπολείπεται των 1.000 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο.

Ποιοι θα πληρώσουν περισσότερο

Αυξημένο ΕΝΦΙΑ το 2027 θα κληθούν να πληρώσουν ουσιαστικά μόνο όσοι απέκτησαν επιπλέον ακίνητα μέσα στο 2026, με οποιονδήποτε τρόπο: αγορά, δωρεά, γονική παροχή ή κληρονομιά. Για όλους τους άλλους ο λογαριασμός μένει στα ίδια επίπεδα ή μειώνεται, ανάλογα με την κατηγορία.

Τι να προσέξετε

  • Τα κριτήρια είναι σωρευτικά: για να πάρετε την απαλλαγή ή την έκπτωση πρέπει να πληρούνται και τα εισοδηματικά και τα περιουσιακά όρια. Αν δικαιούστε περισσότερες από μία ελαφρύνσεις, π.χ. απαλλαγή κύριας κατοικίας σε μικρό οικισμό και μειωμένο φόρο για άλλα ακίνητα, μπορούν να συνυπάρξουν.
  • Υπάρχει διαφορά ανάμεσα στις ρυθμίσεις που αφορούν αποκλειστικά την κύρια κατοικία και τον υπολογισμό του ΕΝΦΙΑ για το σύνολο της ακίνητης περιουσίας. Δηλαδή, αν κάποιος απαλλάσσεται από τον φόρο για την κύρια κατοικία του, δεν απαλλάσσεται αυτομάτως από τον φόρο που αναλογεί σε άλλα ακίνητα που διαθέτει, όπως εξοχικές κατοικίες, οικόπεδα ή επαγγελματικούς χώρους.
  • Η προϋπόθεση ασφάλισης για την έκπτωση 20% αφορά ολόκληρο το 2026, οπότε αξίζει να ελέγξετε τώρα τη διάρκεια και την κάλυψη του ασφαλιστηρίου σας.
ΣΧΕΤΙΚΑ