Ασφάλεια ζωής: Πότε αξίζει, ποια είναι η κατάλληλη ηλικία και πώς να επιλέξετε

Αυτό που σκέφτονται οι περισσότεροι καταναλωτές όταν έρχονται για πρώτη φορά αντιμέτωποι με ένα συμβόλαιο ασφάλισης ζωής και την προσφορά που μόλις τους έχει παρουσιάσει ο ασφαλιστής τους είναι συνήθως «αν τώρα είναι η κατάλληλη στιγμή για να το κάνω», «αν πραγματικά αξίζει ή αποτελεί ένα επιπλέον, περιττό έξοδο», αλλά και «ποιες καλύψεις πρέπει να συμπεριλάβω στο συμβόλαιό μου».

Στην πραγματικότητα δεν υπάρχει ακριβής και συγκεκριμένη ηλικία που θα μπορούσε να θεωρηθεί η κατάλληλη. Αυτό που συμβουλεύουν πάντως οι περισσότεροι ασφαλιστές είναι ότι όσο νωρίτερα, τόσο το καλύτερο τόσο, καθώς η κατάσταση υγείας ενός ασφαλισμένου είναι εκείνη που ουσιαστικά θα καθορίσει, στο μεγαλύτερο βαθμό, τη τελική τιμή του ασφαλίστρου.

Παράλληλα, πέρα από την ηλικία και το ιατρικό ιστορικό παίζουν ρόλο και άλλοι αστάθμητοι παράγοντες. Συγκεκριμένα, κάθε ενδιαφερόμενος πρέπει να λάβει αρχικά υπόψη σε τι φάση βρίσκεται στην ζωή του και αν υπάρχουν άνθρωποι ή υποχρεώσεις που εξαρτώνται οικονομικά από εκείνον και σε περίπτωση απώλειας του εισοδήματός του κινδυνεύουν να επηρεαστούν σημαντικά. Ακόμη πρέπει να σταθμίσει και πιο προσωπικούς παράγοντες όπως: αν σκέφτεται να πάρει κάποιο δάνειο ή να κάνει το επόμενο επιχειρηματικό βήμα, μέχρι το αν σκοπεύει να κάνει οικογένεια.

Ωστόσο, πριν  από οποιαδήποτε απόφαση είναι σημαντικό να απευθυνθεί σε έναν ασφαλιστή και να λάβει σφαιρική ενημέρωση για τα πακέτα που υπάρχουν διαθέσιμα στην αγορά, να εξετάσει κάθε είδος κάλυψης που υπάρχει σε σχέση με τις ανάγκες του και εν τέλει με τη βοήθεια του ασφαλιστή να «σχεδιάσει» ένα εξατομικευμένο και προσαρμοσμένο σε εκείνον συμβόλαιο.

Συνήθως τα περισσότερα ασφάλιστρα επιτρέπουν στους αγοραστές να κρατήσουν ή να αφαιρέσουν κάποιες πρόσθετες καλύψεις. Φυσικά υπάρχουν και κάποιες standard (βασικές) που δεν αλλάζουν και περιλαμβάνονται σε κάθε ασφάλεια ζωής. Πέρα όμως από αυτές μπορείτε να «σχεδιάσετε» και να προσαρμόσετε το συμβόλαιο σας όπως θέλετε.

Πότε χρειάζεστε πραγματικά ασφάλεια ζωής

Η ασφάλεια ζωής αποκτά μεγαλύτερη σημασία όταν κάποιος εξαρτάται οικονομικά από εσάς. Ο θάνατος ενός ανθρώπου που συνεισφέρει σημαντικά στον οικογενειακό προϋπολογισμό δεν δημιουργεί μόνο συναισθηματική απώλεια, αλλά μπορεί να αφήσει πίσω του ανεξόφλητα δάνεια, καθημερινά έξοδα, κόστος εκπαίδευσης παιδιών και άλλες μακροχρόνιες υποχρεώσεις.

Η ασφάλεια ζωής αξίζει να εξεταστεί ιδιαίτερα όταν:

• έχετε αποκτήσει ή σχεδιάζετε να αποκτήσετε παιδιά,
• έχετε στεγαστικό ή άλλο μεγάλο δάνειο,
• μοιράζεστε τα έξοδα διαβίωσης με τον σύντροφό σας,
• συντηρείτε οικονομικά γονείς ή άλλα μέλη της οικογένειας,
• κάποιος έχει συνυπογράψει δάνειό σας,
• έχετε ξεκινήσει επιχείρηση με συνεταίρο,
• θέλετε να εξασφαλίσετε οικονομική υποστήριξη για άτομο με αναπηρία.

Αντίθετα, ένας άνθρωπος χωρίς οικονομικά εξαρτώμενα μέλη, χωρίς σημαντικά χρέη και με επαρκείς αποταμιεύσεις μπορεί να μην έχει άμεση ανάγκη για υψηλή ασφαλιστική κάλυψη.

Γιατί τα 30 μπορεί να είναι η κατάλληλη ηλικία

Το βασικό πλεονέκτημα της αγοράς ασφάλειας ζωής σε νεότερη ηλικία είναι ότι το κόστος είναι συνήθως χαμηλότερο. Ένας υγιής ασφαλισμένος ηλικίας 30 ετών θεωρείται κατά κανόνα χαμηλότερου κινδύνου από έναν ασφαλισμένο ηλικίας 40 ή 50 ετών.

Σύμφωνα με στοιχεία που αφορούν την αμερικανική αγορά και τα οποία υπενθυμίζει η New York Journal, ένα ασφαλιστήριο ζωής διάρκειας 20 ετών και κεφαλαίου 500.000 δολαρίων μπορεί να κοστίζει κατά μέσο όρο περίπου 21 δολάρια τον μήνα για έναν υγιή 30χρονο. Στα 40, το αντίστοιχο κόστος υπολογίζεται περίπου 43% υψηλότερα.

Τα ποσά αυτά δεν μπορούν φυσικά να μεταφερθούν αυτούσια στην ελληνική αγορά, καθώς οι τιμές διαφέρουν ανά εταιρεία, ασφαλιζόμενο κεφάλαιο, καλύψεις και ιατρικό ιστορικό. Αποτυπώνουν, όμως, έναν γενικό κανόνα: όσο νεότερος και υγιέστερος είναι ο ασφαλισμένος κατά την έναρξη του συμβολαίου, τόσο ευνοϊκότεροι μπορεί να είναι οι όροι.

Επιπλέον, η ηλικία δεν είναι ο μόνος παράγοντας. Προβλήματα υγείας που μπορεί να εμφανιστούν αργότερα ενδέχεται να αυξήσουν σημαντικά τα ασφάλιστρα ή ακόμη και να περιορίσουν τις διαθέσιμες επιλογές κάλυψης.

Πόση ασφαλιστική κάλυψη χρειάζεστε

Ένα από τα συχνότερα λάθη είναι η επιλογή ασφαλιζόμενου κεφαλαίου χωρίς προηγούμενο υπολογισμό των πραγματικών αναγκών.

Για να εκτιμήσετε το ποσό κάλυψης, καταγράψτε αρχικά τις υποχρεώσεις που θα έμεναν πίσω:

• το υπόλοιπο του στεγαστικού δανείου,
• καταναλωτικά ή επαγγελματικά δάνεια,
• οφειλές από πιστωτικές κάρτες,
• έξοδα διαβίωσης της οικογένειας,
• μελλοντικά εκπαιδευτικά έξοδα των παιδιών,
• έξοδα κηδείας και άλλες άμεσες υποχρεώσεις.

Στη συνέχεια, προσπαθήστε να υπολογίστε για πόσα χρόνια θα χρειαζόταν να αντικατασταθεί το εισόδημά σας, καθώς διαφορετικές ανάγκες έχει μια οικογένεια με μικρά παιδιά και διαφορετικές ένα ζευγάρι του οποίου τα παιδιά είναι ήδη οικονομικά ανεξάρτητα.

Από το συνολικό ποσό μπορούν να αφαιρεθούν οι υπάρχουσες αποταμιεύσεις, οι επενδύσεις και τυχόν άλλες ασφαλιστικές καλύψεις. Στόχος δεν είναι να αγοράσετε το μεγαλύτερο δυνατό συμβόλαιο, αλλά εκείνο που ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες των ανθρώπων που θέλετε να προστατεύσετε.

Ασφάλεια ορισμένου χρόνου ή μόνιμη ασφάλιση

Οι δύο βασικές κατηγορίες ασφάλειας ζωής εξυπηρετούν διαφορετικούς στόχους.

Ασφάλεια ζωής ορισμένου χρόνου

Η ασφάλεια ορισμένου χρόνου παρέχει κάλυψη για συγκεκριμένη περίοδο, όπως 10, 20 ή 30 χρόνια. Αν ο ασφαλισμένος αποβιώσει εντός αυτής της περιόδου, καταβάλλεται το συμφωνημένο κεφάλαιο στους δικαιούχους.

Αποτελεί συνήθως οικονομικότερη επιλογή και μπορεί να είναι κατάλληλη όταν θέλετε να καλύψετε:

• τα χρόνια αποπληρωμής ενός στεγαστικού δανείου,
• την περίοδο κατά την οποία τα παιδιά εξαρτώνται οικονομικά από εσάς,
• τα παραγωγικά χρόνια κατά τα οποία το εισόδημά σας είναι απαραίτητο για την οικογένεια.

Το βασικό μειονέκτημα είναι ότι, εφόσον λήξει η διάρκεια του συμβολαίου χωρίς να έχει συμβεί ο ασφαλιστικός κίνδυνος, συνήθως δεν επιστρέφεται κάποιο ποσό. Επίσης, το συμβόλαιο δεν δημιουργεί χρηματική αξία.

Μόνιμη ασφάλεια ζωής

Η μόνιμη ασφάλιση μπορεί να παραμένει ενεργή σε όλη τη διάρκεια της ζωής του ασφαλισμένου, εφόσον καταβάλλονται τα προβλεπόμενα ασφάλιστρα. Ορισμένα προϊόντα δημιουργούν παράλληλα χρηματική ή επενδυτική αξία.

Μπορεί να χρησιμοποιηθεί για:

• ισόβια οικονομική προστασία εξαρτώμενων μελών,
• δημιουργία κληρονομιάς,
• κάλυψη ατόμου με αναπηρία,
• επιχειρηματικό σχεδιασμό και διαδοχή,
• μακροχρόνιο οικονομικό ή συνταξιοδοτικό σχεδιασμό.

Ωστόσο, τα ασφάλιστρα είναι σημαντικά υψηλότερα και τα προϊόντα πιο σύνθετα. Πριν επιλέξετε μόνιμο ασφαλιστήριο, χρειάζεται να κατανοήσετε τις χρεώσεις, τις εγγυήσεις, τις αποδόσεις και τις συνέπειες μιας πρόωρης διακοπής.

Αρκεί η ασφάλεια που παρέχει ο εργοδότης;

Πολλές επιχειρήσεις προσφέρουν ομαδική ασφάλεια ζωής στους εργαζομένους τους. Η παροχή αυτή είναι χρήσιμη, αλλά δεν πρέπει να θεωρείται αυτομάτως επαρκής.

Η κάλυψη μπορεί να αντιστοιχεί μόνο σε έναν ή δύο ετήσιους μισθούς, ποσό που ενδέχεται να μην καλύπτει ένα μεγάλο στεγαστικό δάνειο ή τις μακροχρόνιες ανάγκες μιας οικογένειας. Επιπλέον, η ομαδική ασφάλιση συνδέεται συνήθως με τη συγκεκριμένη θέση εργασίας. Αν αλλάξετε εργοδότη, απολυθείτε ή η επιχείρηση διακόψει τη δραστηριότητά της, υπάρχει πιθανότητα να χάσετε την κάλυψη και να μείνετε χωρίς κάλυψη για το καιρό που δεν εργάζεστε.

Για τον λόγο αυτό, η εργοδοτική ασφάλιση είναι προτιμότερο να αντιμετωπίζεται ως συμπληρωματική παροχή και όχι ως η μοναδική πηγή προστασίας. Η ιδιωτική ασφάλιση ουσιαστικά έρχεται να λειτουργήσει συμπληρωματικά στους κρατικούς τρόπους ασφάλισης και να δημιουργήσει ένα ισχυρότερο δίχτυ πρόληψης και προστασίας.

Τι καθορίζει το κόστος

Το ασφάλιστρο δεν εξαρτάται μόνο από το ύψος του κεφαλαίου. Οι εταιρείες αξιολογούν συνήθως:

• την ηλικία και το φύλο,
• την κατάσταση και το οικογενειακό ιστορικό υγείας,
• το κάπνισμα ή τη χρήση προϊόντων νικοτίνης,
• το επάγγελμα και επικίνδυνες δραστηριότητες,
• τη διάρκεια της κάλυψης,
• το ποσό του ασφαλιζόμενου κεφαλαίου,
• τις πρόσθετες καλύψεις που περιλαμβάνονται.

Ένα συμβόλαιο που φαίνεται φθηνό μπορεί να προσφέρει περιορισμένη προστασία ή να περιλαμβάνει σημαντικές εξαιρέσεις. Επομένως, η σύγκριση δεν πρέπει να γίνεται μόνο βάσει του μηνιαίου ασφαλίστρου.

Τα συχνότερα λάθη που πρέπει να αποφύγετε

Αναβάλλετε συνεχώς την απόφαση

Η αναμονή μπορεί να οδηγήσει σε υψηλότερα ασφάλιστρα, ιδιαίτερα αν στο μεταξύ προκύψουν προβλήματα υγείας. Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να αγοράσετε βιαστικά ένα συμβόλαιο, αλλά ότι αξίζει να εξετάσετε εγκαίρως τις επιλογές σας.

Αγοράζετε ανεπαρκή κάλυψη

Ένα χαμηλό κεφάλαιο μπορεί να καλύψει μόνο τις άμεσες υποχρεώσεις, αφήνοντας την οικογένεια χωρίς επαρκές εισόδημα για τα επόμενα χρόνια.

Επιλέγετε το ακριβότερο προϊόν θεωρώντας ότι είναι καλύτερο

Η μόνιμη ασφάλιση δεν είναι αυτομάτως καλύτερη από την ασφάλεια ορισμένου χρόνου. Η σωστή επιλογή εξαρτάται από τον στόχο, τον προϋπολογισμό και τον χρονικό ορίζοντα του ασφαλισμένου.

Δεν διαβάζετε τις εξαιρέσεις

Εξετάστε προσεκτικά ποιες περιπτώσεις δεν καλύπτονται, ποιες προϋποθέσεις ισχύουν και τι συμβαίνει σε περίπτωση καθυστέρησης των ασφαλίστρων.

Δεν επανεξετάζετε το συμβόλαιο

Η ασφάλεια ζωής δεν είναι μια απόφαση που λαμβάνεται μία φορά και παραμένει κατάλληλη για πάντα. Η κάλυψη πρέπει να επανεξετάζεται ανά τακτά χρονικά διαστήματα και ιδιαίτερα μετά από έναν γάμο, τη γέννηση παιδιού, την αγορά κατοικίας, μια μεγάλη αύξηση εισοδήματος ή την έναρξη επιχείρησης.

Ολοκληρώνοντας το κατάλληλο συμβόλαιο δεν είναι απαραίτητα εκείνο με το μεγαλύτερο κεφάλαιο ή τις περισσότερες παροχές. Είναι εκείνο που προστατεύει επαρκώς τους ανθρώπους που εξαρτώνται από εσάς, χωρίς να δημιουργεί μια οικονομική υποχρέωση που δεν μπορείτε να διατηρήσετε.