Σπίτι μου 3: Περισσότεροι αγοραστές για τα ίδια παλιά σπίτια – Η νέα μάχη έως 300.000 ευρώ
Περισσότερους δικαιούχους, υψηλότερα εισοδηματικά όρια και μεγαλύτερα στεγαστικά δάνεια φέρνει ο σχεδιασμός για το «Σπίτι μου 3», όμως πίσω από τη σημαντική διεύρυνση του προγράμματος αναδεικνύεται ένα δεύτερο ζήτημα: περισσότεροι ενδιαφερόμενοι θα αναζητούν κατοικία μέσα σε μια αγορά όπου το απόθεμα των επιλέξιμων ακινήτων παραμένει περιορισμένο.
Το νέο πρόγραμμα, συνολικού προϋπολογισμού 2 δισ. ευρώ, σχεδιάζεται με ανώτατη αξία αγοράς ακινήτου τις 300.000 ευρώ, έναντι 250.000 ευρώ προηγουμένως, ενώ το μέγιστο ύψος του στεγαστικού δανείου αναμένεται να αυξηθεί από τις 190.000 στις 230.000 ευρώ. Η χρηματοδότηση θα μπορεί να φτάνει έως το 90% της αξίας του ακινήτου.
Περισσότερα σπίτια στο «ραντάρ» των αγοραστών
Η αύξηση του ορίου αξίας κατά 50.000 ευρώ διευρύνει αισθητά τη δεξαμενή των κατοικιών που μπορεί να εξετάσει ένας υποψήφιος αγοραστής. Η μεταβολή επιχειρεί ουσιαστικά να προσαρμόσει το πρόγραμμα στη σημαντική άνοδο των τιμών κατοικίας των τελευταίων ετών, η οποία είχε περιορίσει τις επιλογές όσων αναζητούσαν ακίνητο εντός των προηγούμενων ορίων.
Η άλλη πλευρά της εξίσωσης όμως, είναι ότι δεν αναμένεται αλλαγή στο ηλικιακό κριτήριο των ακινήτων. Σύμφωνα με τον μέχρι στιγμής σχεδιασμό που περιγράφεται στις σχετικές πληροφορίες, κατοικίες που έχουν κατασκευαστεί από την 1η Ιανουαρίου 2008 και μετά παραμένουν εκτός προγράμματος. Αυτό σημαίνει ότι το ενδιαφέρον θα εξακολουθήσει να κατευθύνεται κυρίως σε παλαιότερες κατοικίες.
Και εδώ ακριβώς βρίσκεται η βασική πρόκληση του «Σπίτι μου 3». Η ζήτηση διευρύνεται μέσω των νέων κριτηρίων, χωρίς να διευρύνεται με τον ίδιο τρόπο και η προσφορά των επιλέξιμων ακινήτων. Σύμφωνα με σχετικά δημοσιεύματα, παράγοντες της κτηματαγοράς εκφράζουν, ανησυχίες για νέες πιέσεις στις τιμές, ιδίως στην κατηγορία των κατοικιών που πωλούνται μεταξύ 2.000 και 3.000 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, όπου η διαθεσιμότητα είναι ήδη περιορισμένη.
Ποιοι μπαίνουν πλέον στο πρόγραμμα
Η διεύρυνση δεν αφορά μόνο τα ακίνητα και το ύψος του δανείου. Σημαντική αλλαγή σχεδιάζεται και στο ηλικιακό όριο, το οποίο αναμένεται να φτάσει έως τα 55 έτη από τα 50, με τους δυνητικούς δικαιούχους να κινούνται στην ηλικιακή ζώνη 25 έως 55 ετών.
Μεγαλύτερο είναι και το εισοδηματικό «παράθυρο». Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, το ανώτατο όριο προβλέπεται να διαμορφωθεί:
- στις 25.000 ευρώ για άγαμους, διαζευγμένους ή μέρη συμφώνου συμβίωσης χωρίς παιδιά,
- στις 35.000 ευρώ για έγγαμους ή μέρη συμφώνου συμβίωσης, με προσαύξηση 7.000 ευρώ για κάθε παιδί,
- στις 39.000 ευρώ για μονογονεϊκές οικογένειες, με επιπλέον 7.000 ευρώ για κάθε παιδί πέραν του πρώτου.
Ειδική πρόβλεψη εξετάζεται και για οικογένειες με περισσότερα από τέσσερα παιδιά, για τις οποίες σχεδιάζεται αύξηση των επιτρεπόμενων τετραγωνικών μέτρων της κατοικίας, ώστε να μπορούν να αναζητήσουν μεγαλύτερα ακίνητα.
Το δύσκολο σημείο: η προσφορά κατοικιών
Η αύξηση της χρηματοδότησης στις 230.000 ευρώ και της ανώτατης αξίας ακινήτου στις 300.000 ευρώ λύνει ένα μέρος του προβλήματος που αντιμετώπισαν ενδιαφερόμενοι στους προηγούμενους κύκλους: ότι μεγάλο μέρος της αγοράς είχε ξεφύγει από τα όρια του προγράμματος.
Δεν αντιμετωπίζει, όμως, αυτομάτως το πρόβλημα της περιορισμένης προσφοράς. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το Dnews, από την έναρξη του πρώτου «Σπίτι μου» το 2023 έως το δεύτερο τρίμηνο του 2026 οι ζητούμενες τιμές πώλησης κατοικιών στην Αττική αυξήθηκαν κατά μέσο όρο πάνω από 30%, ενώ σε ορισμένες περιοχές η σωρευτική άνοδος πλησίασε το 50%.
Έτσι, το «Σπίτι μου 3» μπορεί να ανοίξει την πόρτα σε νοικοκυριά που μέχρι σήμερα έμεναν εκτός λόγω ηλικίας, εισοδήματος ή ανεπαρκούς χρηματοδότησης, αλλά παράλληλα δημιουργεί το ερώτημα αν η νέα ζήτηση θα βρει αρκετά διαθέσιμα ακίνητα στις επιλέξιμες κατηγορίες τιμής και παλαιότητας.
Το πρόγραμμα αναμένεται να τεθεί σε εφαρμογή από τις αρχές του 2027, ενώ οι τελικές λεπτομέρειες για τα κριτήρια, τη διαδικασία και τους όρους ένταξης αναμένονται κατά την επίσημη εξειδίκευση του νέου πλαισίου.