Τα τρία σενάρια για τα αεροπορικά ταξίδια και το καλοκαίρι λόγω του πολέμου - Η ανάλυση του Politico
Το Politico βάζει στο τραπέζι τρία σενάρια για την εξέλιξη της κρίσης στην Μ. Ανατολή από το επιφυλακτικά αισιόδοξο ως το ευθέως καταστροφικό. Όπως αναφέρει σε δημοσίευμα, το πρόβλημα είναι απλό στη διατύπωσή του, σύνθετο στις συνέπειές του.
Η Ευρώπη εισάγει ένα σημαντικό μέρος των καυσίμων αεροσκαφών της από τον Κόλπο, τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν διαταραγμένα λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή, και η θερινή περίοδος, η πιο κρίσιμη για τον κλάδο, είναι ήδη εδώ. Η ευρωπαϊκή διυλιστική ικανότητα καλύπτει έως το 70% των αναγκών, αφήνοντας ένα κενό που, υπό κανονικές συνθήκες, καλύπτεται μέσω θαλάσσιων εισαγωγών. Αυτές τώρα τελούν υπό αμφισβήτηση.
Το πιο αισιόδοξο σενάριο
Ακόμα και στην περίπτωση που η σύγκρουση λήξει άμεσα και τα Στενά του Ορμούζ επαναλειτουργήσουν, η ανακούφιση δεν θα είναι άμεση. Τα δεξαμενόπλοια που εφοδιάζουν την Ευρώπη χρειάζονται πάνω από έναν μήνα για να φτάσουν στους προορισμούς τους, κι αυτό σημαίνει ότι η πίεση στις τιμές θα διατηρηθεί καθ’ όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού.
Ο γενικός διευθυντής της Διεθνούς Ένωσης Αερομεταφορών, Willie Walsh, έχει ήδη επισημάνει ότι «θα χρειαστούν ακόμα μερικοί μήνες για να επανέλθει η προσφορά στα επιθυμητά επίπεδα». Η καλύτερη έκβαση, δηλαδή, σημαίνει ακριβά εισιτήρια, όχι ακυρώσεις μεγάλης κλίμακας.
Το πιο ρεαλιστικό σενάριο
Οι ειδικοί της αγοράς θεωρούν πιο ρεαλιστική μια σταδιακή αποκλιμάκωση, με μερική επαναλειτουργία των θαλάσσιων διαδρομών και ασταθή προσφορά καυσίμων. Στο πλαίσιο αυτό, οι πτήσεις χαμηλής απόδοσης και οι λιγότερο δημοφιλείς περιφερειακές διαδρομές αναμένεται να είναι οι πρώτες που θα «κοπούν».
Η Lufthansa έχει ήδη ανακοινώσει ακύρωση 20.000 πτήσεων τους επόμενους μήνες, ενώ ο ανώτερος αντιπρόεδρος της Air France-KLM ήταν κατηγορηματικός: «Είμαστε υποχρεωμένοι να μετακυλήσουμε τις αυξήσεις στους καταναλωτές, γιατί αλλιώς θα χρεοκοπήσουμε σε λίγους μήνες». Η καθηγήτρια αεροπορικών μεταφορών του Πανεπιστημίου του Δουβλίνου, Μαρίνα Ευθυμίου, συνοψίζει τον πραγματικό κίνδυνο για τον επιβάτη: «Επιβαρύνσεις καυσίμων, λιγότερες προσφορές και μειωμένη συχνότητα δρομολογίων».
Το σενάριο που δεν πρέπει να συμβεί
Στο χειρότερο σενάριο, παρατεταμένη σύγκρουση και διαρκής αποκλεισμός του Ορμούζ, το ζήτημα παύει να είναι το κόστος και γίνεται η φυσική διαθεσιμότητα καυσίμου. Σύμφωνα με την εταιρεία ανάλυσης ενέργειας Kpler, τα ευρωπαϊκά αποθέματα κινδυνεύουν να υποχωρήσουν κάτω από τα ελάχιστα λειτουργικά επίπεδα, ενώ ο επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, Φατίχ Μπιρόλ, έχει προειδοποιήσει για ενδεχόμενη εξάντληση αποθεμάτων ακόμα και έως τις αρχές Ιουνίου. Η Μαρίνα Ευθυμίου, επισημαίνει ότι στην περίπτωση αυτή «ολόκληρος ο τομέας είναι εκτεθειμένος» και μάλιστα με διπλό πρόβλημα ταυτόχρονα. Τιμή και φυσική προσφορά.
Ιδιαίτερα ευάλωτες αναμένεται να αποδειχθούν οι αεροπορικές εταιρείες χαμηλού κόστους, που βασίζουν το μοντέλο τους στην υψηλή αξιοποίηση στόλου και στα πυκνά δρομολόγια, ακριβώς ό,τι μια κρίση καυσίμων πλήττει πρώτο. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αν και απορρίπτει προς το παρόν το σενάριο γενικευμένης έλλειψης, βρίσκεται ήδη σε κατάσταση επιφυλακής, επεξεργαζόμενη σχέδια έκτακτης ανάγκης. Ο Επίτροπος Μεταφορών Απόστολος Τζιτζικώστας έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο κατανομής στρατηγικών αποθεμάτων μεταξύ κρατών-μελών, αν η κρίση ενταθεί.