“Στεγνώνει” η Ευρώπη από καύσιμα - Νέα έκτακτα μέτρα εν αναμονή των εξελίξεων στο διπλωματικό πεδίο

Η προειδοποίηση- αν όχι απειλή- του Επιτρόπου Γιόργκενσεν για προμήθεια καυσίμων με δελτίο, μπορεί από κάποιους να χαρακτηρίστηκε υπερβολή, ωστόσο η πραγματικότητα είναι πως όσο συνεχίζεται ή κλιμακώνεται η κρίση στον Περσικό, οι ροές καυσίμων στη γηραιά ήπειρο θα γίνουν πιο δύσκολες και σίγουρα πολύ πιο ακριβές.   

Η εκτόξευση της τιμής spot του Brent ως τα 141 δολάρια δεν ήταν τυχαία. Απλά αποτυπώνει τη “δίψα” για καύσιμα, την ώρα που η προμήθεια τους καθίσταται ολοένα και πιο προβληματική. Είναι ενδεικτικό ότι στη Γαλλία παρατηρούνται ήδη ελλείψεις σε υγρά καύσιμα σε μεγάλο αριθμό πρατηρίων. Ειδικότερα, σύμφωνα με το Connexion, που επικαλείται επίσημα στοιχεία, το 13,2% των πρατηρίων καυσίμων έχει ελλείψεις σε ντίζελ, ποσοστό μειωμένο σε σχέση με τις εκτιμήσεις για περίπου 16% νωρίτερα μέσα στην προηγούμενη εβδομάδα, αλλά εξακολουθώντας να επηρεάζει ένα σημαντικό μερίδιο του δικτύου. Η γαλλική κυβέρνηση έχει μέχρι στιγμής αποκλείσει άμεσους περιορισμούς, αποδεσμεύοντας στρατηγικά αποθέματα περίπου 100 εκατομμυρίων βαρελιών.

Ωστόσο, κυβερνητικά στελέχη έχουν προειδοποιήσει ότι θα μπορούσαν να εισαχθούν μέτρα εξοικονόμησης ενέργειας εάν η κατάσταση επιδεινωθεί, εν μέσω φόβων ότι αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε συσσώρευση αποθεμάτων .  Κακά είναι τα μαντάτα κι από τη γειτονική Ιταλία, όπου σε τέσσερα αεροδρόμια τέθηκαν περιορισμοί αεροπορικών καυσίμων, δίνοντας προτεραιότητα σε σε ιατρικές πτήσεις, κρατικές πτήσεις και πτήσεις που διαρκούν περισσότερο από τρεις ώρες. Όπως σημειώνει, μάλιστα, η il sole 24ore, η έκτακτη ανάγκη θα μπορούσε να έρθει αργότερα, όχι μόνο για την Ιταλία αλλά για όλη την Ευρώπη, δεδομένου ότι την επόμενη Πέμπτη θα φτάσει το τελευταίο δεξαμενόπλοιο φορτωμένο με κηροζίνη που αναχωρεί από τον Περσικό Κόλπο.

Νέα έκτακτα μέτρα   

Έχοντας “κάψει” σχετικά νωρίς το “όπλο” της αποδέσμευσης 400 εκατ βαρελιών από τα διαθέσιμα στρατηγικά αποθέματα των κρατών- μελών του, ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας ετοιμάζεται για μια ακόμα ανάλογη κίνηση, ενώ ο ΟΠΕΚ αποφάσισε να αυξήσει την παραγωγή του σε μια προσπάθεια να καλύψει την αυξημένη ζήτηση.   

Με μια ανακοίνωση, που αποπνέει έντονη ανησυχία, οι οκτώ συμμετέχουσες χώρες του Οργανισμού αποφάσισαν να εφαρμόσουν προσαρμογή παραγωγής 206 χιλιάδων βαρελιών ημερησίως από τα 1,65 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, που ανακοινώθηκαν τον Απρίλιο του 2023, αρχής γενομένης από τον Μάιο. Αυτό που “καίει’ περισσότερο είναι ότι οι οκτώ του ΟΠΕΚ, εξέφρασαν ανησυχία σχετικά με τις επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές, σημειώνοντας ότι η αποκατάσταση της πλήρους δυναμικότητας των κατεστραμμένων ενεργειακών πόρων είναι δαπανηρή και απαιτεί πολύ χρόνο, επηρεάζοντας έτσι τη συνολική διαθεσιμότητα εφοδιασμού. 

Με απλά λόγια, ακόμα κι αν μέσα στις επόμενες 48 ώρες τερματιζόταν ο πόλεμος, η επιστροφή στην πρότερη κατάσταση δεν θα είναι εύκολη, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την επάρκεια και τις τιμές των καυσίμων.   

Η συνολική εικόνα 

Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΔΟΕ, οι παραγωγοί του Κόλπου εξήγαγαν 3,3 mb/d προϊόντων διύλισης πετρελαίου και 1,5 mb/d υγροποιημένου αερίου πετρελαίου (LPG) το 2025.

Πάνω από 3 mb/d δυναμικότητας διύλισης στην περιοχή έχει ήδη κλείσει λόγω επιθέσεων και έλλειψης βιώσιμων σημείων εξαγωγής.  Οι χώρες που καταναλώνουν πετρέλαιο έχουν σημαντικές ποσότητες πετρελαίου σε αποθήκευση για να καλύψουν προσωρινές απώλειες εφοδιασμού. Τα παγκόσμια παρατηρούμενα αποθέματα αργού πετρελαίου και προϊόντων εκτιμώνται επί του παρόντος σε περισσότερα από 8,2 δισεκατομμύρια βαρέλια, το υψηλότερο επίπεδο από τον Φεβρουάριο του 2021.

Περίπου τα μισά από αυτά τηρούνται σε προηγμένες οικονομίες, εκ των οποίων 1,25 δισεκατομμύρια βαρέλια τηρούνται από κυβερνήσεις για έκτακτους σκοπούς, ενώ επιπλέον 600 εκατομμύρια βαρέλια βιομηχανικών αποθεμάτων τηρούνται με κυβερνητική υποχρέωση.