ΣΤΕΓΑΣΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ

Με… φόρα από το 2025 μπήκαν τα ενοίκια στη νέα χρονιά, δείχνοντας έτσι ότι η πίεση στο 30% των νοικοκυριών, που ζουν σε μισθωμένη κατοικία, θα συνεχιστεί. Σύμφωνα με τα στοιχεία του indomio, η μέση ζητούμενη τιμή ενοικίου τον Ιανουάριο ήταν αυξημένη Πανελλαδικά κατά 3,31% σε σχέση με πέρσι, φτάνοντας έτσι στα 10,31 ευρώ/τ.μ.

Την ώρα που το οικονομικό επιτελείο δρομολογεί τις νέες παρεμβάσεις για τη στεγαστική κρίση, τα στοιχεία δείχνουν ότι οι αιτίες αυτής της κρίσης ζουν και βασιλεύουν.

Ένα πρόγραμμα 29 παρεμβάσεων για το στεγαστικό ζήτημα, ολοκληρώνει εφέτος η κυβέρνηση, με συνολικό δημοσιονομικό κόστος άνω των 2,6 δισεκατομμυρίων ευρώ στη διετία 2025-2026.

Στην πεντάδα των φθηνότερων χωρών της ευρωζώνης, όσον αφορά τα επιτόκια στεγαστικών δανείων βρέθηκε τον Νοέμβριο 2025 η Ελλάδα, καταγράφοντας σταθερή μείωση στο κόστος δανεισμού. Παράλληλα τον Νοέμβριο, για πρώτη φορά από τον Οκτώβριο του 2010, η πιστωτική επέκταση στα στεγαστικά δάνεια πέρασε σε θετικό πρόσημο.

Νέα χρηματοδοτικά «εργαλεία», περιορισμούς στις βραχυχρόνιες μισθώσεις, αλλαγές στο πλαίσιο των κρατικών ενισχύσεων, έμφαση στη διευκόλυνση των νέων ως προς τη διασφάλιση φτηνής στέγης προβλέπει το πλάνο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη στεγαστική κρίση.

Για πρώτη φορά στη ιστορία της η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει να αντιμετωπίσει τη σοβαρή στεγαστική κρίση που πλήττει τη γηραιά ήπειρο, παρουσιάζοντας σήμερα ένα σχέδιο που έχει στόχο να ενισχύσει τον κατασκευαστικό τομέα και να ορίσει ρυθμιστικό πλαίσιο για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις.

Στην Ελλάδα του 2025 η στέγαση, η υπογεννητικότητα και το ευρύτερο δημογραφικό πρόβλημα δεν αποτελούν τρεις ξεχωριστές προκλήσεις. Αποτελούν μία ενιαία δομική κρίση που ξεκινά από την αδυναμία των νέων να εξασφαλίσουν κατοικία και καταλήγει σε μια άμεση απειλή για το μέλλον της χώρας.

Θέμα ημερών είναι η υπογραφή και η δημοσίευση της ΚΥΑ, με την οποία επιχειρείται μια τονωτική ένεση στο πρόγραμμα Σπίτι μου 2, το οποίο μοιάζει να έχει «κολλήσει». Τα τελευταία στοιχεία έδειξαν ότι έχουν εγκριθεί περίπου 11.000 αιτήσεις, στις οποίες αντιστοιχεί το 66% του προϋπολογισμού των 2 δισ ευρώ.

Είναι, πλέον, παγιωμένη αντίληψη σε όλη την Ευρώπη, ότι το αποτελεσματικό αντίδοτο στη στεγαστική κρίση, είναι η κάλυψη της ζήτησης, δηλαδή μέτρα που θα τονώσουν την προσφορά κατοικίας, με ειδική μέριμνα (κοινωνική κατοικία) για τα πιο χαμηλά εισοδήματα.

Μπορεί να ακούγεται, πλέον, μονότονο, αλλά ουδείς μπορεί να κλείσει τα αυτιά στα στοιχεία που «φωνάζουν» και αναδεικνύουν το εύρος και την ένταση της στεγαστικής κρίσης, όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά σε ολόκληρη την Ευρώπη.

«Η αντιμετώπιση του στεγαστικού, αυτού του σημαντικού πανευρωπαϊκού προβλήματος, έχει εισαχθεί για πρώτη φορά επισήμως στην ημερήσια διάταξη της Ε.Ε. κι ο Πρωθυπουργός έχει αναλάβει την πρωτοβουλία για τη δημιουργία ενός νέου προγράμματος, το οποίο θα αποτελέσει πιλότο στην Ευρώπη. Μάλιστα, στο πλαίσιο της ευρύτερης αναθεώρησης των προγραμμάτων και της ανακατεύθυνσης πόρων, βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, η διαπραγμάτευση με τους ευρωπαίους εταίρους μας για το νέο πρόγραμμα, που θα αφορά ανακαίνιση σπιτιών χωρίς οι επισκευές να σχετίζονται μόνο με ενεργειακή αναβάθμιση. Αν υπάρξει έγκριση, το νέο πρόγραμμα θα ξεκινήσει μετά από το "Εξοικονομώ 2025", ίσως μετά τους πρώτους μήνες του 2026».

Με το χρονόμετρο να μετράει αντίστροφα για την ανακοίνωση από την Κομισιόν της δέσμης μέτρων για τη στεγαστική κρίση στην Ευρώπη, η Αθήνα προετοιμάζει τον δικό της φάκελο. Όπως άφησε να εννοηθεί ο πρωθυπουργός μετά το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, πρόθεση της Αθήνας είναι να διεκδικήσει κατ’ αρχάς περισσότερη ευελιξία στα υφιστάμενα ευρωπαϊκά προγράμματα. Στόχος είναι αφενός να ανακατευθυνθούν αδιάθετα κονδύλια σε δράσεις στεγαστικής πολιτικής, αφετέρου να αλλάξει ο χαρακτήρας υφιστάμενων προγραμμάτων έτσι ώστε π.χ. να χρηματοδοτούνται απλές επισκευές κατοικιών και όχι κατ’ ανάγκη οι ενεργειακές αναβαθμίσεις.